Αγια Αικατερινη

Αγία Αικατερίνη
(Ανακατεύθυνση από: Αγια Αικατερινη (282 - 304)*)

Άγιος που εορτάζει στις: 25/11/2009


Αικατερίνα και σοφή και παρθένος,
Eκ δε ξίφους και Mάρτυς. Ω καλά τρία!
Eικάδι πέμπτη άορ κατέπεφνεν ρήτορα κούρην.


Βιογραφία
Η Αγία Αικατερίνη καταγόταν από οικογένεια ευγενών της Αλεξάνδρειας και μαρτύρησε στις αρχές του 4ου αιώνα μ.Χ. (304 μ.Χ.) Ήταν ευφυέστατη και φιλομαθής. Ήδη σε ηλικία δέκα οκτώ χρονών κατείχε τις γνώσεις της ελληνικής φιλολογίας και φιλοσοφίας, αλλά και ήταν άρτια καταρτισμένη και στα δόγματα της χριστιανικής πίστης. Όταν επί Μαξεντίου διεξαγόταν διωγμός εναντίον των χριστιανών, η Αικατερίνη δε φοβήθηκε, αλλά με παρρησία διέδιδε πώς ο Ιησούς Χριστός είναι ο μόνος Αληθινός Θεός. Για το λόγο αυτό συνελήφθη από τον έπαρχο της περιοχής, ο οποίος προσπάθησε με συζητήσεις να την πείσει να αρνηθεί την πίστη της. Όταν ο έπαρχος διαπίστωσε την ανωτερότητά των λόγων της Αικατερίνης, συγκάλεσε δημόσια συζήτηση με τους πιο άξιους ρήτορες της Αλεξάνδρειας, τους οποίους όμως η Αικατερίνη αποστόμωσε. Κι όχι μόνο αυτό, αλλά κάποιοι από τους συνομιλητές της Αικατερίνης πείσθηκαν για τους λόγους της και ασπάστηκαν την Χριστιανική Πίστη. Μπροστά σε αυτή την κατάληξη, ο έπαρχος διέταξε να τη βασανίσουν σκληρά με την ελπίδα πώς η αγία θα λύγιζε και θα αρνιόταν τον Χριστό. όμως η Αικατερίνη έμεινε ακλόνητη στην πίστη της. Πέθανε στον τροχό, ύστερα από διαταγή του έπαρχου.


Ἀπολυτίκιον
Ήχος πλ. α'. Τον συνάναρχον Λόγον.
Την πανεύφημον νύμφην Χριστού υμνήσωμεν, Αικατερίναν την θείαν και πολιούχον Σινά, την βοήθειαν ημών και αντίληψιν ότι εφίμωσε λαμπρώς, τους κομψούς των ασέβων, του Πνεύματος τη δυνάμει, και νυν ως Μάρτυς στεφθείσα, αιτείται πάσι το μέγα έλεος.

Ἕτερον Ἀπολυτίκιον
Ήχος δ'
Η αμνάς σου Ιησού, κράζει μεγάλη τη φωνή. Σε Νυμφίε μου ποθώ, και σε ζητούσα αθλώ, και συσταυρούμαι και συνθάπτομαι τω βαπτισμώ σου· και πάσχω δια σε, ως βασιλεύσω συν σοί, και θνήσκω υπέρ σου, ίνα και ζήσω εν σοι· αλλ' ως θυσίαν άμωμον προσδέχου την μετά πόθου τυθείσάν σοι. Αυτής πρεσβείαις, ως ελεήμων, σώσον τας ψυχάς ημών.

Κοντάκιον
Ήχος β'. Τα άνω ζητών.
Χορείαν σεπτήν, ενθέως φιλομάρτυρες, εγείρατε νυν, γεραίροντες την πάνσοφον, Αικατερίναν, αύτη γάρ, εν σταδίω τον Χριστόν εκήρυξε, και τον όφιν επάτησε, Ρητόρων την γνώσιν καταπτύσασα.


Ανάλυση ονόματος*
ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ: αβέβαιης ετυμολογίας. Πιθανώς συνδέεται ετυμολογικά με την επιμεριστική αντωνυμία της αρχαίας «εκάτερος» (= καθένας από τους δύο).



Romantic - Comments and Graphics!

Ο Ταξιάρχης του Μανταμάδου

ΓΥΡΩ στο 10ο με 11ο αιώνα, όταν το Βυζαντινό κράτος μεσουρανούσε, οι Σαρακηνοί πειρατές βρίσκονταν κι αυτοί στις δόξες τους. Λυμαίνονταν τα νησιά του
Αιγαίου, λήστευαν, έκαιγαν κι αιχμαλώτιζαν ανθρώπους, πού τους προόριζαν για τα σκλαβοπάζαρα της Ανατολής.
Ή Λέσβος, πλούσια κι ελκυστική, είχε γίνει διαλεχτή λεία των κουρσάρων. Στην τοποθεσία Λεσβάδος, κοντά στο Μανταμάδο, υπήρχε μια αρχαία πολιτεία, ο Στένακας, και όχι πολύ μακριά της ένα μοναστήρι των Ταξιαρχών, πού ή ίδρυση του χάνεται στα βάθη των αιώνων.
Το ιστορικό του το μαθαίνουμε από τη ζωντανή τοπική παράδοση, πού έφτασε ως τις μέρες μας.
Ήταν οχυρωμένο σαν κάστρο με τείχη και πύργο, κι από νωρίς είχε προκαλέσει το ενδιαφέρον των πειρατών, πού το ‘χαν βάλει πείσμα να το πατήσουν.
Έτσι κάποια άνοιξη, ο αρχιπειρατής Σιρχάν, ένας άγριος και μελαψός γίγαντας, ζωσμένος το μπαλτά και τη σπάθα, κάλεσε το τσούρμο του και τους είπε:
- Αυτή τη φορά, το δίχως άλλο, θα μπούμε στο μοναστήρι. Εγώ θέλω μόνο το χρυσό ποτήρι, πού λειτουργάνε οι καλόγεροι, για να πίνω το κρασί μου. Όλα τ’ αλλά δικά σας.
Ό ίδιος δεν θα ‘παιρνε μέρος στην επιχείρηση. Δεν καταδεχόταν τέτοιες μικροδουλειές.
Έβαλαν πλώρη για τη Λέσβο. Πλησίασαν το μοναστήρι μεσάνυχτα και κρύφτηκαν στα δέντρα.
Στο μεταξύ οι καλόγεροι, ανέμελοι από την ησυχία του χειμώνα, δεν φύλαγαν το μοναστήρι όπως έπρεπε. Κάποια στιγμή χτύπησε το σήμαντρο, πού καλούσε τους μοναχούς στην ορθρινή ακολουθία. Τα βήματα τους ακούστηκαν ρυθμικά στον ξύλινο εξώστη, καθώς κατέβαιναν στην εκκλησία. Σε λίγο όλα ησύχασαν.
Τότε o αρχηγός έδωσε το σύνθημα. Ένας πειρατής έριξε το γάντζο, σκαρφάλωσε στα τείχη, πήδηξε στην αυλή και άνοιξε τη μεγάλη καστρόπορτα. Οι κουρσάροι όρμησαν με αλαλαγμούς στην εκκλησία. Πριν συνέλθουν οι μοναχοί από τον αιφνιδιασμό, περνούσαν από τη ζωή στο θάνατο…
Ένα δόκιμο καλογέρι, ο Γαβριήλ, βρισκόταν στο ιερό. Γρήγορος κι ευκίνητος, σκαρφάλωσε στη στέγη του ναού. ΟΙ πειρατές τον ακολούθησαν. Τότε όμως ακούστηκε μια δυνατή βουή, και ή σκεπή μετατράπηκε θαυματουργικά σε φουρτουνιασμένο πέλαγος. Πάνω στ’ αφρισμένα κύματα ένας πελώριος και αγριωπός Στρατιώτης, με σπάθα πού έβγαζε φωτιές, όρμησε εναντίον τους. Εκείνοι παράτησαν αμέσως όπλα και κλοπιμαία κι έφυγαν πανικόβλητοι.
Ό Γαβριήλ, ο μόνος πού απέμεινε ζωντανός από την τραγωδία, συγκλονισμένος από το θαύμα του αρχαγγέλου πλησίασε και πρόσπεσε στο εικονοστάσι του. Όταν συνήλθε από την ταραχή, σήκωσε τα μάτια. Αλλά τι πρόσωπο ήταν αυτό; Αν και ζωγραφισμένο, φαινόταν ζωντανό κι είχε μια θεϊκή γλυκύτητα.

Ό δόκιμος επιθύμησε να το ζωγραφίσει.
- Ταξιάρχη μου, παρακάλεσε, μεσίτευσε στον Κύριο ν’ αναπαύσει τους αδελφούς μου. Κι έμενα αξίωσε με ν’ απεικονίσω την εξαίσια μορφή σου.
Αμέσως, σαν να φωτίστηκε από τον αρχάγγελο, πήρε ένα σφουγγάρι, μάζεψε μ’ αυτό ευλαβικά το αίμα των μοναχών σε μια λεκάνη, το ανακάτεψε με ασπρόχωμα και άρχισε να πλάθει την εικόνα του.
Από την αρχή της εργασίας ένιωσε αισθητή τη βοήθεια του Ταξιάρχη. Τα χέρια του, σαν να τα οδηγούσε αόρατη δύναμη, σχημάτιζαν γρήγορα και σταθερά με τον πηλό το πρόσωπο του αρχαγγέλου Μιχαήλ. Το πρόσωπο εκείνο πού είδε στη σκεπή του ναού, το αγριωπό, αλλά με τη θεϊκή χάρη.
Ενώ στο μοναστήρι του Ταξιάρχη παιζόταν αυτό το δράμα, η ζωή στους γύρω συνοικισμούς συνεχιζόταν ήσυχη. Μόνο ένα τσοπανόπουλο, καθώς αγνάντευε τη θάλασσα από μια κορυφή, είδε κουρσάρικα καράβια λίγο πιο μέσα άπ’ την ακτή.
Πήδηξε στ’ άλογο του και κάλπασε προς τη μονή για να ειδοποιήσει τους μοναχούς να φυλαχθούν. Το θέαμα όμως πού αντίκρισε, τον έριξε κάτω λιπόθυμο.
Όταν συνήλθε, έτρεξε και ειδοποίησε τον Αλέξη, τον άρχοντα του Στένακα, για τα συμβάντα. Εκείνος ξεκίνησε αμέσως για το μοναστήρι μ’ άλλους πενήντα καβαλάρηδες.
Όταν μπήκε στο ναό τάχασε. Είδε τους μοναχούς σφαγμένους και βαμμένους στο αίμα και τον ηγούμενο νεκρό μπροστά στην αγία Τράπεζα! Έσφιξε τα δόντια και βγήκε έξω με διάθεση να εκδικηθεί.
Πήδηξαν όλοι στ’ άλογα τους κι ακολουθώντας τ’ άχνάρια των πειρατών, πλησίασαν σ’ ένα πλάτωμα. Απότομα σταμάτησαν. Το θέαμα πού αντίκρισαν τούς έκανε κι ανατρίχιασαν. Είδαν αυτούς πού καταδίωκαν, νεκρούς και σκορπισμένους σ’ όλο το πλάτωμα. Μια σπαθιά, πού άρχιζε άπ’ το μέτωπο κι έφτανε ως την κοιλιά, ήταν χαραγμένη στο σώμα του καθενός και τ’ άνοιγε στα δύο. Ή μαχαιριά σε κάθε σώμα ήταν ακριβώς ή ίδια.
Κανείς άπ’ τους καβαλάρηδες δεν ρώτησε ποιος το ‘κανε. Όλοι μάντευαν τον τιμωρό. Δεν είχαν αμφιβολία.
- Μεγάλη η χάρη κι η δύναμη σου, αρχάγγελε! ψέλλισαν και σταυροκοπήθηκαν.


Στο μεταξύ, δυο πειρατές, πού είχαν μείνει στην παραλία περιμένοντας τους συντρόφους τους, ανησύχησαν από την αργοπορία και ανηφόρισαν για να τους συναντήσουν.
Όταν αντίκρισαν στο πλάτωμα το μακάβριο θέαμα, γύρισαν γρήγορα στα καράβια, οπού περίμενε με αγωνία ο αρχηγός τους, και του διηγήθηκαν την τραγωδία. Μόλις τ’ ακούσε εκείνος, χτύπησε τη γροθιά του στο τραπέζι και ορκίστηκε εκδίκηση.
Τον άλλο χρόνο έβαλε σ’ εφαρμογή το σχέδιο του για την κατάληψη του Στένακα. Μια νύχτα οι πειρατές αποβιβάστηκαν αθόρυβα στην παραλία και ετοιμάζονταν να επιτεθούν τα χαράματα στη μικρή πολιτεία, πού κοιμόταν ανυποψίαστη.
Αυτή την κρίσιμη ώρα επεμβαίνει και πάλι ο Ταξιάρχης. Ό Στέφανος, ο γιος του άρχοντα ‘Αλέξη, πού μόλις είχε πέσει να κοιμηθεί, βλέπει μπροστά του τον αρχάγγελο. Ήταν πανώριος μες στην ολόχρυση πανοπλία του. Τα ξανθά μαλλιά του χύνονταν στους ώμους κι έδιναν στα κάτασπρα φτερά του χρυσή ανταύγεια. Στο δεξί χέρι κρατούσε πύρινη ρομφαία, ενώ τ’ αριστερό ήταν σηκωμένο με τεντωμένο το δείκτη. Χαμογέλασε στο νέο και με γλυκεία φωνή του είπε:
- Σήκω πάνω, Στέφανε. Πήγαινε γρήγορα με τον πατέρα σου να ετοιμάσετε την άμυνα της πόλης. Έρχονται οι Σαρακηνοί να σας αφανίσουν. Μη φοβηθείτε! Στο πλευρό σας θα είμαστε εγώ κι ο προστάτης σου Άγιος. Θα σας προστατεύουμε και θα σας καθοδηγούμε. Οι πειρατές έχουν αράξει στον όρμο, κάτω από την πόλη σας. Λίγοι άπ’ αυτούς θ’ αναρριχηθούν στο κάστρο, για να εξουδετερώσουν το σκοπό της πύλης και ν’ ανοίξουν την καστρόπορτα. Θα σας επιτεθούν την ώρα πού ή νύχτα παλεύει με τη μέρα. Προσοχή στην πύλη!

Τα γεγονότα εξελίχθηκαν όπως τα είπε ο Ταξιάρχης. Όταν οι κουρσάροι επιτέθηκαν, βρήκαν τους υπερασπιστές στις επάλξεις. Την ίδια ώρα ένα απόσπασμα με αρχηγό το Στέφανο, πού είχε κατηφορίσει αθόρυβα στην παραλία, έβαζε φωτιά στα πειρατικά καράβια. Οι πειρατές είδαν τη φωτεινή ανταύγεια της φωτιάς και τα ‘χασαν. Ό πανικός πού ακολούθησε ήταν απερίγραπτος. Ενώ έτρεχαν προς τη θάλασσα, τους καταδίωκαν έφιπποι οι Στενακιώτες και τους αποδεκάτιζαν.
Μια ομάδα με τον αρχιληστή κατάφερε να ξεφύγει, ακολουθώντας πορεία μέσα από το δάσος. Έπεσε όμως πάνω στο απόσπασμα πού είχε Πριν λίγο κάψει τα καράβια, και βρέθηκε κυκλωμένη. Σε λίγο κι αυτοί οι πειρατές, μαζί με τον αρχιληστή, είχαν εξολοθρευτεί.


Πέρασαν αιώνες. Το μοναστήρι ερειπώθηκε από τις αλλεπάλληλες επιδρομές των Αγαρηνών. Τον 18ο αιώνα ο μικρός παλαιός ναός αντικαταστάθηκε με νέο και μεγαλύτερο, μα η ανάγλυφη θαυματουργή εικόνα του αρχαγγέλου διασώθηκε ως τις μέρες μας, όπως ακριβώς τη φιλοτέχνησε ο δόκιμος Γαβριήλ. Διατηρεί την πρώτη ζωντάνια της και παραμένει άφθορη από το χρόνο κι από τους ασπασμούς χιλιάδων προσκυνητών. Στο μέτωπο και στα μαγουλά του οι πιστοί κολλάνε μεταλλικά νομίσματα, πού αφήνουν σημάδια στο πρόσωπο του, αλλά γρήγορα εξαλείφονται. Κάθε τόσο τα μάτια του αρχαγγέλου βουρκώνουν, και οι χριστιανοί σκουπίζουν με μπαμπάκι τα δάκρυα του. Το ίδιο κάνουν με τον ίδρωτα, όταν συμβαίνει το πρόσωπο του να Ιδρώνει.
Συγκλονιστικά θαύματα επιτελεί ή χάρη του σ’ όσους προστρέχουν με πίστη κοντά του. ‘Αλλά και το χτίσιμο του νέου ναού του άρχισε και τελείωσε με θαύμα:
Ή επιτροπή πού συγκροτήθηκε για την ανέγερση του, αποφάσισε να τον χτίσει λίγο μακρύτερα από το μοναστήρι.

Οι εργάτες άρχισαν να σκάβουν τα θεμέλια, αλλά το πρωί τα βρήκαν σκεπασμένα με χώμα, ενώ τα εργαλεία τους ήταν στην αυλή του παλιού ναού. Ξαναέσκαψαν τα θεμέλια από την αρχή. Κι όταν βράδιασε, άφησαν επίτηδες τα εργαλεία τους εκτεθειμένα, ενώ μερικοί άνδρες κρύφτηκαν στους θάμνους για να δουν τι θα συμβεί.
Τα μεσάνυχτα λοιπόν είδαν κάτι ανέλπιστο: Ένα δυνατό φως σηκώθηκε από τον παλιό ναό, σχημάτισε καμπύλη και στάθηκε πάνω από τα θεμέλια. Ύστερα ακολούθησε την αντίστροφη πορεία και χάθηκε. Οι φύλακες έμειναν εκστατικοί. Συγχρόνως ένιωσαν μυρωδιά από φρεσκοσκαμμένο χώμα. Πλησιάζουν στα θεμέλια και τα βρίσκουν πάλι σκεπασμένα. Τρέχουν στο δέντρο πού ήταν κρεμασμένα τα εργαλεία, αλλά εκείνα έλειπαν.
Ξεκίνησαν ζαλισμένοι για τον παλιό ναό, στο μοναστήρι του Ταξιάρχη. Είχε αρχίσει να χαράζει, όταν ακούστηκε ξαφνικά ή καμπάνα της μονής. Σταμάτησε για λίγο κι άρχισε πάλι να χτυπάει σιγά και ρυθμικά. Κι όμως, καθώς αργότερα έμαθαν, δεν τη χτυπούσε ανθρώπινο χέρι. Έφτασαν, τέλος, στο μοναστήρι και μπήκαν στην αυλή. Εκεί είδαν ακουμπισμένα στον τοίχο με τάξη τα εργαλεία, στο ίδιο σημείο πού τα είχαν βρει και την προηγούμενη μέρα. Κατάλαβαν πια πώς ήταν θέλημα του αρχαγγέλου να χτιστεί ο καινούργιος ναός στη θέση του παλιού.
Ή κατασκευή ξεκίνησε. Όλοι βοηθούσαν στις εργασίες, ακόμα και οι Τούρκοι. Τον σέβονταν από παλιά και τον φοβόντουσαν. Μερικοί άπ’ αυτούς είχαν τολμήσει να προσβάλουν το ναό του ή να μπουν στο προαύλιο καβάλα στ’ άλογο τους, και τότε τον είδαν άγριο να τους κυνηγάει και να τους διώχνει.

Όταν ήρθε ή ώρα να μετακινηθεί ή ανάγλυφη εικόνα, στάθηκε αδύνατο. Ό Ταξιάρχης εμπόδισε κάθε προσπάθεια για μετακίνηση της. Ήθελε η εικόνα του να παραμείνει εκεί πού την τοποθέτησε ο Γαβριήλ, ο κατασκευαστής της.
Οι εργασίες προχώρησαν γοργά και πλησίαζαν στο τέλος. Τα χρήματα όμως ήταν λιγοστά. Δεν έφταναν ούτε για τα μεροκάματα των εργατών. Συγκεντρώθηκαν τότε τα μέλη της επιτροπής ανεγέρσεως του ναού στο σπίτι του ταμία. Έμειναν μέχρι αργά το βράδυ προσπαθώντας να βρουν κάποια λύση. Μα έφυγαν άπρακτοι.
Ήταν περασμένα μεσάνυχτα. Ό ταμίας καθόταν σε μια πολυθρόνα βαρύθυμος και σκεπτικός, όταν ξαφνικά άνοιξε ή πόρτα. Ένας άγνωστος πέρασε μέσα, ανέβηκε τη σκάλα και προχώρησε στο δωμάτιο, όπου βρισκόταν το μπαούλο με τα λιγοστά χρήματα της επιτροπής.
Ό ταμίας προσπάθησε να σηκωθεί, αλλά δεν μπόρεσε. Ένιωθε τα πόδια του καρφωμένα. Άκουσε το μπαούλο ν’ ανοίγει κι ύστερα από λίγο να κλείνει. Μετά είδε τον ξένο να επιστρέφει με βήματα αργά και βαριά.

Ήταν ένας νέος με σγουρά μαλλιά και ματιά φωτεινή σαν αστραπή. Φορούσε ρόδινο σακάκι και μαύρες μπότες, πού ανέβαιναν μέχρι τους μηρούς. Χαμογέλασε στο νοικοκύρη και είπε:
- Τα χρήματα για τις πληρωμές βρίσκονται μέσα στο μπαούλο.
Ύστερα κούνησε το χέρι, σαν να τον χαιρετούσε, άνοιξε την εξώπορτα και χάθηκε στο σκοτάδι.
Ό ταμίας έτρεξε στο μπαούλο. Ήταν κλειδωμένο. Το άνοιξε και τι να δει! Τρεις σειρές από φλουριά, μητζίτια και λίρες. Τα έπιασε στη χούφτα του για να βεβαιωθεί, και τ’ άφησε πάλι να πέσουν.
Τα χρυσά αυτά νομίσματα, πού πρόσφερε για το ναό του ο ίδιος ο αρχάγγελος Μιχαήλ, ήταν ακριβώς όσα χρειάζονταν για να πληρωθούν τα έξοδα, μέχρι και το τελευταίο γρόσι.
Ή ανέλπιστη σωτηρία
Στα 1963, το πρωινό εκείνο της επιθέσεως των Τουρκοκυπρίων στη μαρτυρική Κύπρο, όταν μπήκε ο νεωκόρος στο ιερό προσκύνημα του Μανταμάδου για ν’ ανάψει το καντήλι του Ταξιάρχη, είδε κατάπληκτος πώς η ολόσωμη εικόνα του έλειπε!
Αύτη ή απροσδόκητη εξαφάνιση προκάλεσε σύγχυση στον ευσεβή λαό και κράτησε μια βδομάδα. Ξαφνικά, η εικόνα βρέθηκε πάλι στη θέση της, όπως είχε εξαφανιστεί.
Πέρασε καιρός. Ένα χειμωνιάτικο πρωινό ο νεωκόρος του Μανταμάδου άκουσε ποδοβολητό αλόγου. Βγαίνει έξω και βλέπει ένα νέο, πού μόλις είχε ξεπεζέψει, να σηκώνει στους ώμους του ένα κριάρι.
Μπήκαν μαζί στο ναό, κι ο νέος προχώρησε στην εικόνα του Ταξιάρχη, απίθωσε εκεί το κριάρι και άναψε λαμπάδα ίση με το μπόι του. Ύστερα γονάτισε, προσκύνησε την εικόνα και χάιδεψε με βουρκωμένα μάτια και τρεμάμενα χείλη το ανάγλυφο πρόσωπο του αρχαγγέλου.
- Είναι ο σωτήρας μου, γυρίζει και λέει συγκινημένος στο νεωκόρο. Αυτός μ’ έσωσε από τους Τούρκους.
- Πες μου, παιδί μου, τι σου συνέβη; ρώτησε μ’ ενδιαφέρον εκείνος, καθώς έβγαιναν από το ναό.
- Στα τελευταία γεγονότα με τους Τούρκους, άρχισε ο νέος, υπηρετούσα τη στρατιωτική μου θητεία στην Κύπρο. Ήταν περασμένα μεσάνυχτα της 12ης Αυγούστου, όταν μας ξάφνιασαν τα πυρά των Τουρκοκυπρίων. Ήμασταν πάντα σ’ επιφυλακή, γιατί ξέραμε τι ύπουλος εχθρός ήταν απέναντι μας. Μας δυσκόλευαν λίγο οι βολές του πολεμικού τους ναυτικού, αλλά δεν μας έβλαψε καθόλου ή αεροπορία τους. Σε λίγες ώρες ελέγχαμε την κατάσταση και προχωρήσαμε στην αντεπίθεση. Λες κι είχαμε στα πόδια μας φτερά. Τους πήραμε φαλάγγι και τους κυνηγήσαμε. Λίγο ακόμα και θα τους ρίχναμε στη θάλασσα.
Ενώ τρέχαμε ακράτητοι από ενθουσιασμό και σχεδόν ακάλυπτοι, βλέπω ξαφνικά μπροστά μου, σε πέντε μέτρα απόσταση, να ξεπροβάλλει ένας ακανόνιστος όγκος. Σταμάτησα απότομα, και τότε… μέσα στο σύθαμπο της αυγής διέκρινα ένα τουρκικό πολυβολείο. Είδα την κάννη του πολυβόλου να στρέφεται πάνω μου, και, μη έχοντας που να καλυφθώ, έπεσα με το πρόσωπο στη γη, σκεπάζοντας καλά με το κράνος το κεφάλι μου. “Ταξιάρχη μου, σώσε με!”, είπα μέσα μου, κι αμέσως ήρθε στο νου μου ο πατέρας μου, πού σώθηκε θαυματουργικά από βέβαιο θάνατο στο αλβανικό μέτωπο, τάζοντας στον Ταξιάρχη ένα κριάρι. “Ταξιάρχη μου σώσε με!”, μουρμούρισα πάλι, κάνοντας κι εγώ το ίδιο τάμα.
Την ίδια στιγμή ένας εκκωφαντικός κρότος πήρε σχεδόν την ακοή μου. “Με χτύπησαν”, σκέφτηκα, κι έφερα στο νου μου τ’ αγαπημένα μου πρόσωπα… Ύστερα ένιωσα να μ’ ακουμπούν, να με ψάχνουν, να με σηκώνουν. Ήταν οι δικοί μας. “Χτύπησες; Πώς είσαι;”, άκουσα αμυδρά τη φωνή τους. Ψάχτηκα, μα δεν βρήκα τραύμα. Τότε θυμήθηκα το πολυβολείο. Κοίταξα προς τα κει, αλλά δεν είδα τίποτα.
“Εδώ ακριβώς”, φώναξα, “υπήρχε τουρκικό πολυβολείο”. Πήγαμε κοντά, ερευνήσαμε, μα δεν το βρήκαμε. Στη θέση πού ορθωνόταν Πριν το πολυβολείο, υπήρχαν τώρα μόνο συντρίμμια και μια τεράστια τρύπα. Φαίνεται πώς στην κρίσιμη για μένα στιγμή, κάποια οβίδα πλοίου ή κάποιος όλμος έκανε συντρίμμια το επικίνδυνο πολυβολείο, ενώ συγχρόνως κάποια ανώτερη δύναμη με φύλαξε τελείως αβλαβή κι απ’ τα πυρά κι από την έκρηξη.
Ό νεωκόρος, πού μέχρι τώρα παρακολουθούσε συγκινημένος, πήρε το λόγο:
- Ναί, παιδί μου, ήταν ο Ταξιάρχης. Αυτός σ’ έσωσε. Τότε, με τα επεισόδια της Κύπρου, είχε χαθεί από δω ή εικόνα του για μια βδομάδα.
Ό νέος ταράχθηκε. Αγκάλιασε με το βλέμμα του την εικόνα του αρχαγγέλου και τα μάτια του βούρκωσαν. Ήταν ένα ακόμη “ευχαριστώ” για την ανέλπιστη σωτηρία του.
Επέμβαση του αρχαγγέλου Μιχαήλ σε εγχείρησηΈνα από τα πολλά θαύματα του Ταξιάρχη στο Μανταμάδο της Λέσβου, με προσωπική παρουσία του, είναι και ή θεραπεία ενός παιδιού, του Βασίλη Καραστήρη από την Αθήνα.
Ενώ έπαιζε ο μικρός, έπεσε και χτύπησε άσχημα στο κεφάλι. Τον μετέφεραν στο νοσοκομείο, όπου διαπίστωσαν πώς είχε μείνει τυφλός και παράλυτος.
Ό διευθυντής κάλεσε τους γονείς του παιδιού στο γραφείο του και τους είπε:
- Ή κατάσταση είναι σοβαρή. Χρειάζεται άμεση επέμβαση, αλλά οι ελπίδες επιτυχίας είναι σχεδόν μηδαμινές, μία ως δύο στις εκατό. Πρέπει ν’ αποφασίσετε έγκαιρα, Πριν είναι αργά.
Ή μητέρα ένιωσε να χάνει τον κόσμο. Ό πατέρας ρώτησε:
- Δεν υπάρχει άλλη λύση, άλλη ελπίδα, γιατρέ μου;
- Δυστυχώς, όχι.
Έσκυψε τότε και υπέγραψε. Το παιδί οδηγήθηκε στο χειρουργείο. Ενώ το ετοίμαζαν για την εγχείρηση, καθώς διηγήθηκε αργότερα το ίδιο, το σκοτάδι των ματιών του διαλύθηκε, κι ένα φωτεινό όραμα πήρε τη θέση του:
Βρέθηκε μπροστά σ’ ένα ναό με καμάρες, πού ή πρόσοψη του ήταν χτισμένη με κόκκινες πέτρες. Από την ανοιχτή του πόρτα έβγαινε ένα εκτυφλωτικό φως.
Ό Βασιλάκης πλησίασε στην πόρτα, και τι να δει! Ένα ωραίο παλικάρι, λουσμένο στο φως, είχε απλώσει τα χέρια και τον καλούσε: “Έλα Βασίλη, μη φοβάσαι, θα γίνεις καλά. Εγώ θα οδηγώ στην εγχείριση το χέρι του γιατρού.”
Το παιδί πλησίασε, γονάτισε μπροστά του, αγκάλιασε τα πόδια του νέου κι ακούμπησε το κεφάλι του στον αριστερό του μηρό. Τότε εκείνος άπλωσε το χέρι του και χάιδεψε το κεφάλι του μικρού.
Πριν χαθεί η οπτασία, τα παιδικά μάτια πρόλαβαν και είδαν στο βάθος του ναού μια εικόνα μαυριδερή με ασημένιες φτερούγες.
Ή εγχείριση πέτυχε. Ή δράση και οι κινήσεις των μελών επανήλθαν. Οι γιατροί απέδωσαν την επιτυχία σε θαύμα. Ήταν 8 Νοεμβρίου, εορτή των παμμεγίστων Ταξιαρχών.
Πέρασαν χρόνια. Έγιναν πολλές άλλ’ άκαρπες αναζητήσεις. Ώσπου μια μέρα, σε τηλεοπτική παρουσίαση, αναγνώρισε ανέλπιστα και με συγκίνηση ο Βασίλης το ναό της οπτασίας του. Και πήγε προσκυνητής στον Ταξιάρχη, για να προσφέρει τα δάκρυα της ευγνωμοσύνης του στο σωτήρα της ζωής του.
Ή δύναμη της πίστεως
Ο Γιάννης Άπήκος, από το Μανταμάδο της Λέσβου, ξενιτεμένος στη Γερμανία, ζούσε ήσυχα και χριστιανικά με τη γυναίκα του Καλλιόπη.
Το Νοέμβριο του 1987 ή Καλλιόπη αρρώστησε σοβαρά με βαρύ εγκεφαλικό. Μεταφέρθηκε αμέσως σε γερμανικό νοσοκομείο, όπου παρέμεινε σε κωματώδη κατάσταση για πέντε βδομάδες. Οι γιατροί δεν της έδιναν ζωή. Ώρα με την ώρα περίμεναν το μοιραίο.
Στην οικογένεια επικρατούσαν πόνος και θλίψη. Να όμως πού φάνηκε κάποια ελπίδα: Ό προστάτης του Μανταμάδου, της ιδιαίτερης πατρίδας τους, ο Ταξιάρχης Μιχαήλ.
Όλη η οικογένεια γονάτισε αυθόρμητα μπροστά στο εικονοστάσι και σήκωσε τα μάτια Ικετευτικά στο εικόνισμα του αρχαγγέλου. Προσευχήθηκαν με πόνο, με πίστη, με δάκρυα. Ύστερα σηκώθηκαν γαληνεμένοι, με κάποια κρυφή ελπίδα.
Άπ’ αυτήν όμως την ομαδική προσευχή απουσίασε ο αδελφός της άρρωστης, ο Ηρακλής. Ήταν μάρτυρας του Ίεχωβά, γι’ αυτό είχε ανοίξει αθόρυβα την πόρτα κι είχε εξαφανιστεί.
Πρωί-πρωί ξεκίνησαν για το νοσοκομείο. Εκεί δοκίμασαν μια έκπληξη. Ή άρρωστη, πού μέχρι χθες βρισκόταν σε κώμα, είχε ανοιχτά τα μάτια και τους κοιτούσε.
- Τι συμβαίνει, Καλλιόπη; ρώτησε ο Γιάννης.
- Που πήγατε την εικόνα του Ταξιάρχη πού είχαμε στο σπίτι; ρώτησε εκείνη με δυσκολία.
- Εκεί είναι, στη θέση της.
Τότε φάνηκε ή γυναίκα να ησυχάζει, και με πολύ κόπο συνέχισε.
- Χθες το βράδυ μ’ επισκέφθηκε ο Ταξιάρχης και στάθηκε εδώ, δίπλα μου. Ήταν λίγο στενοχωρημένος. Με κοίταξε πονετικά και μου είπε: “Θέλω ν’ απλώσω τις φτερούγες μου και να σας σκεπάσω, αλλά δυσκολεύομαι”. Με κοίταξε λίγο ακόμα κι εξαφανίστηκε. Τι συμβαίνει Γιάννη; Γιατί διστάζει ο Ταξιάρχης;
Ό Γιάννης αμέσως κατάλαβε. Το εμπόδιο ήταν ο χιλιαστής αδελφός της.
Το βράδυ τον συνάντησε, τον ενημέρωσε και, τελειώνοντας, τόνισε:
- Ό αρχάγγελος, Ηρακλή, δεν θέλει μόνο τη σωματική θεραπεία της αδελφής σου, αλλά και τη δική σου την ψυχική. Θέλει τη σωτηρία σου. Θέλει την επιστροφή σου στην ορθόδοξη πίστη. Και μαζί μ’ αυτή, θέλει και την προσευχή σου για την αδελφή σου.
Σε λίγο άρχισε ένας αγώνας σκληρός. Πάλευε ο χιλιαστής με την ορθόδοξη χριστιανική του συνείδηση. Ή τελευταία είχε σύμμαχο την αγάπη της αδελφής του. Τελικά υπέκυψε στη δύναμη του Χρίστου, γονάτισε μπροστά στο εικονοστάσι, προσευχήθηκε με δάκρυα, αναγεννήθηκε.
Το πρωί βιάστηκαν όλοι να πάνε στο νοσοκομείο. Μα τι να δουν! Ή άρρωστη τους περίμενε όρθια. Ό θάλαμος ήταν γεμάτος από γιατρούς και νοσοκόμες. Τα είχαν όλοι χαμένα.
- Τη νύχτα, άρχισε να λέει χαρούμενη ή Καλλιόπη, άκουσα μέσα στην ησυχία δυνατό φτερούγισμα. Κοιτάζω ξαφνιασμένη, και βλέπω πάλι τον Ταξιάρχη. Τώρα όμως ήταν χαρούμενος και γελαστός. “Θα γίνεις καλά”, μου είπε. Σήκωσε το χέρι του, με σταύρωσε, μου χαμογέλασε και χάθηκε. Έκανα να σηκωθώ, και είδα πώς μπορούσα. Στο θάλαμο νοσηλευόταν μια ακόμη άρρωστη. Με είδε πού περπατούσα, ήρθε και μ’ αγκάλιασε. “Τα είδα όλα”, μου είπε. “Είδα να σε πλησιάζει στο κρεβάτι σου κάποιος ψηλός, μαυριδερός και λευκοντυμένος άνδρας. Τον είδα να κουνάει τα χέρια του. Και ξαφνικά χάθηκε… Στην αρχή νόμισα πώς ήταν γιατρός με την άσπρη μπλούζα. Αυτός όμως ήταν ασυνήθιστα ψηλός, πάνω από δύο μέτρα. Δεν πατούσε στη γη και δεν έκαναν θόρυβο τα πόδια του. Με την παρουσία του ξεχύθηκε μια ευωδιά στο δωμάτιο. Τρόμαξα και σκεπάστηκα περισσότερο.”
- Τι θα κάνουμε τώρα; ρώτησε ο Γιάννης το γιατρό.
- Δεν ξέρω, κύριε. Μόνο ένα θαύμα μπορούσε να φέρει αυτό το αποτέλεσμα. Και το θαύμα έγινε!
Την άλλη μέρα ο Γιάννης βρισκόταν κιόλας στην πατρίδα του, μπροστά στον Ταξιάρχη, κι έβρεχε την
ιερή εικόνα του ευεργέτη του με δάκρυα χαράς κι ευγνωμοσύνης.
Τεκνοποίηση
Θαυμαστές επεμβάσεις του Ταξιάρχη Μανταμάδου στη ζωή της αφηγήθηκε και η κ. Μιχαηλάρη από την Ελευσίνα.
Ήταν άτεκνη, καθώς και ή αδελφή της, κι επειδή ποθούσαν ν’ αποκτήσουν παιδί, στράφηκαν με πίστη στο Θεό και στη μεσιτεία του αρχαγγέλου.
Σε μια αγρυπνία πού έκαναν προς τιμήν του Ταξιάρχη, τον παρακάλεσε με θέρμη η κ. Μιχαηλάρη για το πρόβλημα της. Τα ξημερώματα την πήρε λίγο ο ύπνος. Είδε ότι βρισκόταν στο ναό του αρχαγγέλου με την αδελφή της, όταν ξαφνικά παρουσιάστηκε ο Ταξιάρχης με όλη του τη μεγαλοπρέπεια. Γονάτισε αμέσως και τον παρακάλεσε να τους χαρίσει από ένα παιδί. Κι εκείνος άπλωσε το χέρι του, σαν να ήθελε να τις καθησυχάσει, και είπε:
- Μην ανησυχείτε. Κι οι δυο σας θα κάνετε παιδιά. Να ευχαριστήσετε το Θεό γι’ αυτό Του το δώρο.
Σε τέσσερα χρόνια ή αδελφή της απέκτησε παιδί, η ίδια όμως όχι. Πέρασαν εννέα χρόνια, οπότε άρχισε ν’ απελπίζεται.
Στράφηκε τότε στην επιστήμη. Ταλαιπωρήθηκε, αλλά χωρίς αποτέλεσμα.
Πληροφορήθηκε ότι στην Αγγλία υπήρχε ένας γιατρός πού μπορούσε με εγχείρηση να οδηγήσει στην τεκνοποίηση, με πιθανότητες μία στις εκατό. Το αποφάσισε και ετοιμάστηκε για το ταξίδι. Ένιωθε όμως έλεγχο συνειδήσεως. Την τελευταία στιγμή δίστασε. Σκέφτηκε να καταφύγει στον Ταξιάρχη για να τη φωτίσει τι να κάνει.
Πήγε στο ναό του, στο Μανταμάδο, και τον παρακάλεσε. Και το ίδιο βράδυ, ενώ προσευχόταν, τον είδε να βγαίνει ολοζώντανος άπ’ το εικόνισμα του, μ’ ένα βλέμμα παραπονεμένο, σαν να της έλεγε: “Γιατί λιγοψύχησες; Γιατί έχασες την πίστη σου και την ελπίδα στο Θεό; Δεν πείστηκες άπ’ το παράδειγμα της αδελφής σου;”.
“Έπεσε αμέσως μετανοημένη και ζήτησε με δάκρυα συγχώρηση. Τότε τον άκουσε να της λέει:
- Δεν θα πας έξω. Εκεί δεν πρόκειται να κάνεις παιδί. Εδώ θα το αποκτήσεις.
Σ’ ένα μήνα ήταν έγκυος κι έφερε στον κόσμο ένα χαριτωμένο κοριτσάκι, τη Βαρβάρα. Όταν η μικρή ήταν έξι χρονών, πήγανε στο ναό του αρχαγγέλου για να κάνουν μια ευχαριστήρια αγρυπνία.
Ή μητέρα άφησε το παιδί σ’ ένα κελλί για να κοιμηθεί και πήγε στην εκκλησία. Όταν τελείωσε ή λειτουργία και γύρισε στο κελλί, η μικρή της είπε:
- Εσύ, μαμά, ήσουν στην εκκλησία, αλλά δ Ταξιάρχης ήταν μαζί μου όλη τη νύχτα και μου κρατούσε συντροφιά.
Αργότερα, η ευλαβής γυναίκα δοκίμασε άλλη μια θαυμαστή εκδήλωση της προστασίας του αρχαγγέλου. Ανήμερα των Ταξιαρχών το 1989, την έπιασε δυνατός πόνος στη μήτρα. Σε λίγο καιρό η κατάσταση επιδεινώθηκε. Έγιναν οι απαραίτητες εξετάσεις και οι γιατροί συνέστησαν να γίνει εγχείρηση.
Εκείνη, μόλις το άκουσε, αρνήθηκε, κι άρχισε να κλαίει σαν μικρό παιδί. Κατέφυγε πάλι στον Ταξιάρχη, και ζητούσε με επιμονή και πίστη το θαύμα του.
Με την προσευχή ηρέμησε, κι όταν το βράδυ έπεσε να κοιμηθεί, βλέπει στον ύπνο της την Παναγία -βασίλισσα στο θρόνο – και πλάι της τον Ταξιάρχη. Της χαμογελούσαν.
Το πρωί ξεκίνησε για να εισαχθεί στο νοσοκομείο. Έκανε πολλές εξετάσεις και περίμενε τ’ αποτελέσματα. Κάποια στιγμή την κάλεσαν οι γιατροί και της είπαν:
- Δεν έχεις απολύτως τίποτα, κυρία μου. Μπορείς να πάς στο σπίτι σου…
Από τότε είναι εντελώς υγιής και δοξάζει τον Κύριο και τη χάρη του αρχαγγέλου Του.
Ποιητικό ιστορικό και θαύματα των Αρχαγγέλων Μανταμάδου




Η Εκκλησία μας σήμερα γιορτάζει τη Σύναξη των αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ, καθώς και των υπολοίπων Ασωμάτων και Ουράνιων Αγγελικών Ταγμάτων. Η Αγία Γραφή, αναφέρει σε πολλά σημεία την επικοινωνία των ανθρώπων με τους αγγέλους και ιδιαίτερα με τους επικεφαλείς των αγγελικών ταγμάτων Μιχαήλ και Γαβριήλ. Συγκεκριμένα, ο αρχάγγελος Μιχαήλ εμφανίσθηκε στον Αβραάμ για να σώσει τον Ισαάκ, τον οποίο ήταν έτοιμος να θυσιάσει ο Αβραάμ κατά εντολή του Θεού, που θέλησε να δοκιμάσει έτσι την πίστη του δούλου του Αβραάμ. Στον Λώτ, για να τον σώσει όταν ο Θεός αποφάσισε να καταστρέψει τα Γόμορα, στον Πατριάρχη Ιακώβ, στον μάντη Βαρλαάμ, στον Ιησού του Ναυή.



Επίσης ο Μιχαήλ, ήταν αυτός που οδήγησε το λαό του Ισραήλ στη φυγή από την Αίγυπτο. Οι άγιες Γραφές αναφέρουν ακόμη πολλά θαύματα, τα οποία επιτέλεσε ο αρχιστράτηγος Μιχαήλ. Ο δε Γαβριήλ ήταν αυτός που ανήγγειλε στην Παρθένο Μαρία το χαρμόσυνο γεγονός της γέννησης του Ιησού Χριστού, του Σωτήρα του κόσμου


Και σε άλλα σημεία της Αγίας Γραφής, συναντάμε τους αγγέλους να μεταφέρουν στους ευσεβείς ανθρώπους το θέλημα του Θεού, που αποβλέπει πάντα στην προστασία και στη λύτρωσή μας.

28 OKTΩBΡΙΟΥ 1940

Η ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΟΧΙ

Στις 28 Οκτωβρίου 1940 στις 7 το πρωί αντήχησαν οι σειρήνες του συναγερμού στην Αθήνα.
2 ώρες πρωτύτερα, στις 5 τα ξημερώματα είχε παραδώσει ο Ιταλός πρέσβης ένα τελεσίγραφο του υπουργού εξωτερικών της Ιταλίας κόμη Γκαλεάτσο Τσιάνο (γαμπρός του Μουσολίνι – είχε παντρευτεί την κόρη του Έντα) στον τότε πρωθυπουργό Ιωάννη Μεταξά, που αφού το διάβασε, απάντησε το ιστορικό ΟΧΙ.
Μία ώρα αργότερα μπήκαν τα Ιταλικά στρατεύματα σε Ελληνικό έδαφος και προχώρησαν νότια, μέχρι τον ποταμό Καλαμά όπου συνάντησαν την πρώτη σοβαρή αντίσταση..
Στις 15 Αυγούστου του ιδίου χρόνου, ένα Ιταλικό υποβρύχιο, το 'Delfino ' είχε εκτελέσει πρόκληση, τορπιλίζοντας και βυθίζοντας στο λιμάνι της Τήνου, ενώ γιορταζότανε ο Δεκαπενταύγουστος, το Ελληνικό καταδρομικό του πολεμικού ναυτικού 'Έλλη'. Έτσι δημιούργησαν οι Ιταλοί παράδειγμα για το Περλ Χάρμπορ αρχίζοντας εχθροπραξίες χωρίς να έχει κηρυχτεί πόλεμος.
Ο Ιταλός δικτατορίσκος Μπενίτο Μουσολίνι που φανταζόταν τον εαυτό του σαν έναν νέο Ιούλιο Καίσαρα και ονειρευόταν να ανανεώσει την Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία κατακτώντας την Ελλάδα και άλλα εδάφη τριγύρω στην Μεσόγειο θάλασσα, την 'Μάρε Νόστρουμ', 'Η δική μας Θάλασσα΄ όπως την αποκαλούσε.
Αλλά είχε κάνει λογαριασμό χωρίς τον ξενοδόχο. Και ο ξενοδόχος σ' αυτήν την περίπτωση ήταν η Ελλάδα και ο Ελληνικός στρατός, που απώθησε τον εισβολέα και τον ανάγκασε να υποχωρήσει στα Αλβανικά βουνά, μέσα στο κρύο και τις χιονοθύελλες. 'Αέρα!' εκραύγαζαν οι Έλληνες φαντάροι εφορμώντας με τις ξιφολόγχες τους και οι Ιταλοί έτρεχαν πανικόβλητοι.
Ο ιταλικός λαός την εποχή εκείνη αγαπούσε πολύ τον Μουσολίνι και τους φασίστες. Ήταν τόσο ωραία με τις παρελάσεις, μουσικές, εμβατήρια, και σημαίες!
Πίστευαν πως η ζωή θα κυλούσε σ' αυτήν την θεατρική ατμόσφαιρα , αλλά ο 'Ντούτσε' Μουσολίνι είχε άλλα σχέδια με τα 8 εκατομμύρια ξιφολόγχες του που άστραφταν στον ήλιο στις παρελάσεις! Να βοηθήσει το φίλο του και σύμμαχο Αδόλφο Χίτλερ και μαζί να κατακτήσουνε το κόσμο!

Αλλά ο Μπενίτο έμελλε να μάθει πως, τα τανκ και τα κανόνια δεν είναι μακαρόνια!
Κι' έτσι οι Ιταλοί, οι 'φρατέλλοι' (τα αδελφάκια, όπως τους αποκαλούσαν) ή οι 'μακαρονάδες' εξαπέλυσαν την επίθεσή τους εναντίον της Ελλάδας.
Από τις στρατιωτικές τους μονάδες που συμμετείχαν στις μάχες, ας αναφέρουμε τους 'μπερσαλιέρι' με τα κοκορόφτερα στα κράνη τους, τους 'λύκους της Τοσκάνης', και τους 'καραμπινιέρηδες' που ήταν ένα είδος χωροφυλακής.
Τον Απρίλιο του 1939, οι Ιταλοί του Μουσολίνι είχαν αποβιβαστεί στην Αλβανία και την κατέλαβαν αμαχητί. Εκεί συγκέντρωσαν τα όπλα τους, το υλικό τους και τους
στρατιώτες τους και περίμεναν την διαταγή να επιτεθούν κατά της Ελλάδας.
Η διαταγή ήρθε στις 28 Οκτωβρίου.
Μετά την έναρξη των εχθροπραξιών και αφού εισχώρησαν τα Ιταλικά στρατεύματα στο Ελληνικό έδαφος, το Γενικό Στρατηγείο δημοσίευσε το ακόλουθο λακωνικό ανακοινωθέν:
'Αι Ιταλικαί δυνάμεις προσβάλλουν από της 5ης και 30 πρωινής σήμερον τα ημέτερα τμήματα προκαλύψεως της Ελληνοαλβανικής μεθορίου. Αι ημέτεραι δυνάμεις αμύνονται του πατρίου εδάφους'.


Στις πρώτες μέρες του πολέμου ασχολήθηκε το Επιτελείο με αναδιοργάνωση.
Η επιστράτευση βάστηξε περίπου 15 ημέρες, και στις 14 Νοεμβρίου ξεκίνησε η γενική αντεπίθεση σε όλο το Αλβανικό μέτωπο με πρώτο σκοπό την απώθηση του εχθρού και τη εκδίωξη του προς το Αλβανικό έδαφος. Όταν αυτό επιτεύχθηκε, άρχισαν οι αλλεπάλληλες επιθέσεις των Ελλήνων στα Αλβανικά βουνά με σκοπό να σπρωχθούν οι Ιταλοί προς την Αδριατική θάλασσα, να εκκενώσουν την Αλβανία και όσοι επιζήσουν να επιστρέψουν στην πατρίδα τους άπρακτοι.
Παρ' όλες τις κακουχίες, έλλειψη εφοδίων και πυρομαχικών, το τσουχτερό κρύο και την παγωνιά που προκάλεσε πολλούς τραυματίες και νεκρούς, η αντεπίθεση ήταν αποτελεσματική.
Μια-μια έπεφταν οι Ιταλικές θέσεις. Αρχίζοντας με την Κορυτσά δεν έπαυαν οι καμπάνες της εκκλησίας να χτυπούν για να αναγγείλουν τις αλλεπάλληλες νίκες. Πόγραδετς, Πρεμετή, Άγιοι Σαράντα, Αργυρόκαστρο , Χ(ε)ιμάρα, Κλεισούρα...
Με μεγάλη δυσφορία παρακολουθούν ο Χίτλερ και οι Γερμανοί τις εξελίξεις του πολέμου στην Αλβανία που ανέλαβε ο φίλος και σύμμαχος τους Μπενίτο Μουσολίνι που αναγκάστηκε να κάνει αδιάκοπα αλλαγές των διοικητών του Ιταλικού στρατού στην Αλβανία. Ανίκανος στρατηγός διαδέχεται τον ανίκανο στρατηγό! Και αποφασίζουν να επέμβουν στις 6 Απριλίου 1941. Αλλά αυτή είναι άλλη ιστορία.

Ο πόλεμος στην Αλβανία καθυστέρησε για δύο περίπου μήνες την Γερμανική επίθεση εναντίον της Σοβιετικής Ένωσης , την επιχείρηση "Μπαρμπαρόσα" επειδή ο Χίτλερ αναγκάστηκε να σπεύσει στη βοήθεια του Μουσολίνι με την επιχείρηση 'Μαρίτα' κατακτώντας την Ελλάδα και διώχνοντας τους Βρετανούς συμμάχους της από το ελληνικό έδαφος. Ο βαρύς χειμώνας που επακολούθησε υποχρέωσε τον γερμανικό στρατό να σταματήσει μπροστά στη Μόσχα χωρίς να ολοκληρώσει την κατάκτηση και υπόταξη της Σοβιετικής Ένωσης, και να στραφεί με όλα τα μέσα της εναντίον των δυτικών συμμάχων, συμπεριλαμβανομένων και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.

Και τότε ήρθε το Στάλινγκραντ, που άλλαξε την πορεία του πολέμου...



Ο πρώτος νεκρός τού ‘40



Η σφαίρα τού Ιταλού στρατιώτη τόν βρήκε στό μέτωπο καί τόν σκότωσε, στίς 5 τό πρωί τής 28ης Οκτωβρίου, σέ φυλάκιο στά ελληνοαλβανικά σύνορα.




Ήταν 28 Οκτωβρίου 1940. Ελληνοαλβανικά σύνορα. Ώρα 5η πρωινή. Η ιταλική σφαίρα βρίσκει τόν στόχο της: ο στρατιώτης Βασίλειος Τσαβαλιάρης ήταν ο πρώτος πεσών τού Ελληνικού Έπους. Η σάλπιγγα έδινε τό σύνθημα τής μάχης ως ένα προσκλητήριο στόν υπέρτατον αγώνα γιά τήν Ελευθερία. Πίσω από τά σκόπευτρα μέ τό δάκτυλο στήν σκανδάλη οι φρουροί τών προκεχωρημένων φυλακίων προσπαθούσαν νά διαπεράσουν τό σκοτάδι. Απέναντι σέ απόστασι λίγων μέτρων, ο εχθρός μόλις είχε αρχίσει τήν επίθεσί του. Προτού ακόμη εκπνεύσει τό τελεσίγραφό τους, οι Ιταλοί είχαν εξαπολύσει τίς ταξιαρχίες τους καί οι πρώτες σφαίρες έσκιζαν τήν νυκτερινή σιωπή πάνω στά βουνά τής Ηπείρου. Εκεί, στήν γραμμή τών συνόρων σέ ένα απομεμακρυσμένο φυλάκιο, έπεφτε νεκρός ο πρώτος Έλληνας στρατιώτης, ο Βασίλειος Τσαβαλιάρης. Ένας φαντάρος πού έτυχε νά κάνη τήν πρωινή σκοπιά. Χωρίς ποτέ νά γίνει ήρωας, χωρίς ποτέ νά βγή από τήν ανωνυμία.

Σύμφωνα μέ μαρτυρίες, οι τελευταίες λέξεις τού Έλληνος φαντάρου ήταν «τί θ’ απογίνουν τά παιδιά μου;».

Σήμερα στήν πατρίδα του Πιάλεια Τρικκάλων, κάθε χρόνο, γίνονται εκδηλώσεις μνήμης, καί βεβαίως τά παιδιά του δίδουν τό δικό τους «παρών»

«Ο πατέρας μου έκανε τήν σκοπιά στό 21ο φυλάκιο στά Ελληνοαλβανικά σύνορα, στήν θέση Γκόλφια, όπως λέγεται.


Μετά τήν 5η πρωινή, τό φυλάκιο δέχθηκε επίθεσι από τούς Ιταλούς. Μία σφαίρα βρήκε τόν πατέρα μου στό μέτωπο καί τόν σκότωσε. Οι μόνες του λέξεις πού είπε εκεί ήταν: νά φυλάτε τά παιδιά μου, καί μετά ξεψύχησε», λέγει ο κ. Νίκος Τσαβαλιάρης. «Εγώ ήμουν μόνο 5 ετών καί τά αδέλφια μου μικρότερα. Τελευταία φορά πού είχε έλθει στό σπίτι, ήταν όταν τόν είχαν καλέσει στά νέα όπλα, μετά τά γεγονότα μέ τό «Έλλη». Ήμουν μικρός αλλά τόν θυμάμαι. Ήταν ντυμένος στρατιώτης. Απ’ ό,τι ανέφερε η συχωρεμένη η μάνα μου, τής έλεγε «Μήν ανησυχείς. Όλα θά πάνε καλά. Όλα θά πάνε καλά». Έτσι έλεγε, ενώ νομίζω ότι γνώριζε τούς κινδύνους. Τήν βραδυά εκείνη κανόνιζαν τήν βάρδια στά φυλάκια τού τάγματος πού ήταν πιό κάτω. Ένας αξιωματικός είχε πεί ότι κάτι δέν πάει καλά, ίσως είχαν πληροφορίες, ποιός ξέρει. Τούς λένε λοιπόν «ποιοί θέλετε νά πάτε απόψε στά σύνορα». Καί ο πρώτος πού σηκώθηκε καί είπε «να πάω εγώ» ήταν ο πατέρας μου, σύμφωνα μέ μαρτυρίες χωριανών πού γύρισαν πίσω αλλά καί από άλλες περιοχές τών Τρικκάλων».

«Στά σύνορα οι ελληνικές δυνάμεις ήσαν ήδη σέ κατάστασι ετοιμότητος. Οι αξιωματικοί έκαναν συνεχείς επιθεωρήσεις στά τμήματα καί όλοι γνώριζαν ότι από μέρα σέ μέρα, οι Ιταλοί μπορεί νά επιτεθούν αφού δέν τό έκρυβαν. Είχαν καταγράψει συχνές ανιχνεύσεις καί προσπάθειες νά δούν τίς ελληνικές θέσεις», λέγει ο στρατηγός κ. Ιωάννης Κακουδάκης, επί κεφαλής τής Διευθύνσεως Ιστορίας Στρατού. «Οι Ιταλοί είχαν ενσωματώσει τήν Αλβανία καί είχαν ήδη παρατάξει τίς δυνάμεις τους σέ δύο μέτωπα.

Η επίθεσι

Ανατολικά ένα Σώμα στρατού μέ 42.000 άνδρες καί δυτικά ένα άλλο μέ 45.000. Στήν μέση ήταν η επίλεκτη μεραρχία αλπινιστών «Τζούλια» μέ στόχο τόν ορεινό άξονα τής Πίνδου. Πίστευαν ότι θά μπορούσαν νά αποκόψουν τίς ελληνικές δυνάμεις καί νά καταφέρουν καίριο πλήγμα σέ 4-5 ημέρες. Στήν Ήπειρο υπήρχε η 8η Μεραρχία τού στρατηγού Κατσιμήτρου μέ 10.000 στρατιώτες καί δυτικά τό Γ’ Στρώμα Στρατού. Στήν Πίνδο τοποθετήθηκε τό 51ο Σύνταγμα μέ 2.000 Θεσσαλούς υπό τήν διοίκησι τού Δαβάκη, ο οποίος είχε ανακληθή στήν υπηρεσία. Ήδη είχε προχωρήσει μυστική επιστράτευσι μέ Φύλλα Ατομικής Πορείας, καί μόλις ξέσπασε ο πόλεμος, άρχισε πλέον η γενική επιστράτευσι. Οι Ιταλοί αξιωματικοί είχαν ήδη πολεμική εμπειρία από τίς μάχες στήν Αιθιοπία, καί είχαν παράλληλα τήν υπεροπλία…»

Από τήν 5η Πρωινή ώρα οι Ιταλοί άρχισαν νά προσβάλλουν τίς ελληνικές θέσεις. Γύρω στίς 5.30, τά προκεχωρημένα τμήματα πήραν τήν εντολή νά συμπτυχθούν στήν γραμμήν αμύνης, όπως άλλωστε προέβλεπε τό σχέδιο. Ήδη από τίς 4.00 ο στρατηγός Αλέξανδρος Παπάγος είχε εκδώσει τήν πρώτη ανακοίνωσι γιά τήν έναρξι τού πολέμου: «Από έκτης πρωινής σήμερον περιερχόμεθα εμπόλεμον κατάστασιν πρός Ιταλίαν. Άμυνα εθνικού εδάφους διεξαχθή βάσει διαταγών ως έχητε. Στόπ. Εφαρμόσατε σχέδιον επιστρατεύσεως.»

Ένας συμπολεμιστής του μάς έφερε τό μαντάτο…


Σέ ένα κεντρικό σημείο τής Πιαλείας δεσπόζει σήμερα, η προτομή τού Βασιλείου Τσαβαλιάρη. Στήν σκιά τού ανδριάντα, γυρίζει τό ρολόϊ τού χρόνου γιά τόν ξεχασμένο στρατιώτη του μετώπου. Οι πληροφορίες είναι ελάχιστες ακόμα καί γιά τούς στενούς συγγενείς του, αφού τό μοναδικό κειμήλιο είναι μία νεανική φωτογραφία. «Εικόνες δέν έχω καθόλου αοφύ ήμουν τριών ετών. Ό,τι γνωρίζω είναι από αφηγήσεις συγγενών καί συγχωριανών. Όταν ξεκίνησε ο πόλεμος ήταν στό φυλάκιο. Αφού έπεσε νεκρός, οι συμπολεμιστές του τόν μετέφεραν πιό κάτω καί ειδοποίησαν έναν γνωστό του, «Σκοτώθηκε ο συγχωριανός σου», λέγει ο γυιός τού πεσόντα κ. Γιώργος Τσαβαλιάρης.

Σέ απόστασι αναπνοής

«Ήταν ο πρώτος νεκρός τού πολέμου», λέγει ο στρατηγός Ιωάννης Κακουδάκης, εοπί κεφαλής τής Διευθύνσεως Ιστορίας Στρατού. «Υπηρετούσε στό 21ο φυλάκιο τής Πίνδου στό 51 Σύνταγμα τό οποίο είχε σχηματισθή από Θεσσαλούς. Τά ιταλικά στρατεύματα είχαν προχωρήσει σέ απόστασι αναπνοής από τά ελληνικά τμήματα προκαλύψεως. Στίς 5 τό πρωί ο Τσαβαλιάρης είδε κάτι νά κινείται, φώναξε «άλτ, τίς εί» καί πυροβόλησε στόν αέρα».


28 Οκτωβρίου, Δευτέρα,
Νύκτα στις τρείς με ξυπνούν, ο Τραυλός. Ερχεται ο Γκράτσι.-Πόλεμος!- Ζητώ αμέσως Νικολούδη, Μαυρουδή.- Αναφέρω βασιλέα.- καλώ Παλαιρετ και ζητώ βοήθεια Αγγλίας.- Κατεβαίνω 5 Υπουργικόν Συμβούλιον. Όλοι πιστοί και Μαυρουδής.-Όλοι πλην Κύρου.-Βασιλεύς περιφορά μαζί του. Φανατισμός του λαού αφάνταστος.-Μάχαι εις σύνορα Ηπείρου.-Βομβαρδισμοί. Σειρήνες.- Αρχίζουμε να τακτοποιούμεθα.
Ο Θεός βοηθός!!
(Σημείωση: Τραυλός προσωπική φρουρά έξω από την οικία του Μεταξά.
Νικολούδης, Υπουργός Τύπου. Μαυρουδής, Μόνιμος υπηρεσιακός Υφυπουργός Υπουργείου Εξωτερικών. M.Πάλαιρετ, Πρέσβυς Μ. Βρετανίας. Αλέξης Κύρου, τμηματάρχης Υπουργείου Εξωτερικών ).Η Περιγραφή της συναντήσεως του Ιωάννη Μεταξά και του Εμμανουέλε Γκράτσι, είναι καταγεγραμμένη από τρείς ανθρώπους, που την έζησαν ή την άκουσαν από τον ίδιο τον Μεταξά, κατά το Υπουργικό Συμβούλιο της 5ης πρωινής της 28ης Οκτωβρίου. Η εκδοχή Γκράτσι δεν διαφέρει από τις άλλες δύο.

*Από τον Εμ. Γκράτσι στο βιβλίο του «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΤΕΛΟΥΣ» όπου καταγράφεται επίσης όλη η σταδιοδρομία του επί ενάμιση έτος στην Ελλάδα. Εξεδόθη στην Ιταλία το 1945 και στην Ελλάδα το 1985, από την ΕΣΤΙΑ.
Από τον Εμ. Γκράτσι επίσης, σε άρθρο του με αριθ. 19 στην εφημερίδα ΤΖΙΟΡΝΑΛΕ ΝΤΕΛ ΜΑΤΙΝΟ, Ρώμη 25 Αυγούστου 1945. Η μετάφρασή τους, που βρέθηκε στο Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδος, δημοσιεύτηκε από τις εκδόσεις Παπαζήση
2008, με τίτλο Ο ΓΚΡΑΤΣΙ ΓΡΑΦΕΙ.(σελ. 175).Από τον Κώστα Κοτζιά,. Υπουργό Διοικήσεως Πρωτευούσης, στο βιβλίο του
«Η ΕΛΛΑΔΑ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΚΑΙ Η ΔΟΞΑ ΤΗΣ» Αθήνα 1947. Όπου περιγράφεται και το Ιστορικόν Υπουργικόν Συμβούλιον (σελ.24- 31) στις 5 η ώρα τα χαράματα, στο οποίο παρέστη και στο οποίο οι Υπουργοί συνυπέγραψαν τα Διατάγματα για την Γενική Επιστράτευση κλπ..

Από τον Αμβρόσιο Τζίφο, Υπουργό Εμπορικής Ναυτιλίας, της Κυβερνήσεως του 1940, που παρέστη στο Υπουργικό Συμβούλιο της 5ης πρωινής. Το ανέκδοτο κείμενό του, που βρίσκεται στα Γ.Α.Κ έχει εκδοθεί στο Ημερολόγιο του Ιωάννη Μεταξά, (4ος τόμος Παράρτημα Α, σελίς 746).

Το κείμενο της τελεσιγραφικής διακοίνωσις που επεδόθη από τον Πρεσβευτή της Ιταλίας Εμ. Γκράτσι στον Ιωάννη Μεταξά, Πρωθυπουργό και Υπουργό των Εξωτερικών την 3η πρωινή της 28ης Οκτωβρίου, έχει δημοσιευθεί μαζί με όλα τα διπλωματικά έγγραφα, που αφορούν τις Διπλωματικές σχέσεις Ελλάδος Ιταλίας, σε έκδοση του Βασιλικού Υπουργείου των Εξωτερικών το 1940, με Αριθ. 178, με τον τίτλο: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΕΥΚΗ ΒΙΒΛΟΣ 1940 - Η ΙΤΑΛΙΚΗ ΕΠΙΘΕΣΙΣ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. Οπως και το Διάγγελμα Πρωθυπουργού προς τον Ελληνικόν Λαόν.
Και με γαλλικό τίτλο: Livre Blanc Hellenique «Documents Diplomatiques,
L' Agression de L Italie contre la Grece». Το εν λόγω κείμενo επεδόθη στον Ιωάννη Μεταξά στα γαλλικά.Με βάση αυτά τα έγγραφα και τα δημοσιεύματα των εφημερίδων έχουν έκτοτε συνταχθεί πολλά άλλα ιστορικά ή λογοτεχνικά βιβλία.

Η απάντηση του Πρωθυπουργού Ιωάννη Μεταξά, στον Γκράτσι την 28η Οκτωβρίου
"Alors c' est la guerre" επομένως έχουμε πόλεμο, και το "ΟΧΙ" του Αλβανικού Επους, με τους ηρωικούς αγωνιστές, δεν προέκυψαν τυχαία εκείνο το πρωινό του Φθινοπώρου.
Ο λαός και ο στρατός πολέμησαν, και ο καθένας στη θέση που ετάχθη, άνδρες και γυναίκες ηρωικά, με γενναιότητα, υπερηφάνεια, αυτοθυσία και αυταπάρνηση και με εμπιστοσύνη στον αρχηγό τους, γιατί γνώριζαν ακριβώς για ποιά αγαθά της ζωής, της κοινωνίας και του πνεύματος, πολεμούσαν και τι ακριβώς υπερασπίζονταν.
Ολα όμως ήταν το αποτέλεσμα μελετημένων πράξεων και διαδικασιών μίας προκαθορισμένης εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής, που στόχο είχε την άμυνα και την προετοιμασία σε περίπτωση πολέμου. Η πολιτική αυτή αναπτύχθηκε και εφαρμόστηκε επί μία τετραετία, από το καθεστώς της 4ης Αυγούστου, το καθεστώς που με πρόνοια και διορατικότητα προέβη σε συστηματική προετοιμασία λαού και στρατού. Η εφαρμογή όλων των μέτρων άρχισε να υλοποιείται σταδιακά από την πρώτη στιγμή που έγινε Πρωθυπουργός Ο Ι. Μεταξάς, τον Απρίλιο του 1936 και συγχρόνως ανέλαβε τα Πολεμικά Υπουργεία και το Υπουργείο Εξωτερικών. Αργότερα το 1938 το Παιδείας.Με ψυχραιμία και κυριολεκτικά χωρίς να ανοίξει ρουθούνι, ο Ιωάννης Μεταξάς κράτησε γερά το τιμόνι σαν καλός Κυβερνήτης. Ετοίμασε την χώρα, ανάμεσα από πολλές αντιξοότητες εσωτερικούς και εξωτερικούς κραδασμούς. Τον προβλημάτησαν δολοπλοκίες από «ένθερμους φίλους», από Υπουργούς που παραιτήθηκαν, από Διευθυντές Τραπεζών που δεν τηρούσαν το απόρρητο της θέσεώς τους, από πρόσωπα του πολιτικού κόσμου και από φανερούς εχθρούς του καθεστώτος, που αγωνίζονταν να τον ανατρέψουν. Ψύχραιμος και σταθερός ακόμα και στις αντιθέσεις του με τους Αγγλους συμμάχους και στις παράλογες απαιτήσεις τους.

Αντιμετώπισε ακόμα και τον Βασιλέα Γεώργιο. Οπως την ημέρα που έγινε η απόβασις των Ιταλών στην Αλβανία και ο Βασιλέας Γεώργιος Β' του έδωσε το υπόμνημα του Σοφούλη περί Οικουμενικής. 7 Απριλίου, Μεγάλη Παρασκευή. Απόβασις των Ιταλών εις Αλβανίαν. Βαρεία ανησυχία.- βράδυ Βασιλεύς με καλεί, μου δίδει υπόμνημα Σοφούλη. Θέλουν Οικουμενικήν Κυβέρνησιν κ.τ.λ. Αγανάκτησίς μου. Λέγω εις Βασιλέα ότι αν θέλη δοκιμάση να με απολύση και καλέση Σοφούλη. Δεν ετρελάθηκα απήντησε. Του είπα τότε ότι δεν κάμνω καμμίαν μεταβολήν, ότι δεν υπάρχουν κόμματα, ότι αυτά είναι πτώματα. Του συνέστησα να είπη εις Αγγελόπουλον να παύση να τους ενθαρρύνη.- Επιστρέφω εις Υπουργείον. Επιτελάρχαι. Μέτρα αντιστάσεως κατά Ιταλών. Εφημερίδα την 28η Οκτωβρίου 1940Εφημερίδα την 28η Οκτωβρίου 1940Ι.Μεταξάς και Γεώργιος Β'Φανατισμός του ΛαούΗμερολόγιο του Ι.Μεταξά την 28η Οκτωβρίου 1940

Φθινόπωρο

Tο Φθινόπωρο είναι μία από τις τέσσερις εποχές της εύκρατης ζώνης, η ενδιάμεση ανάμεσα στο καλοκαίρι και τον χειμώνα. Ξεκινά στο Βόρειο ημισφαίριο κατά την φθινοπωρινή ισημερία, στις 21 Σεπτεμβρίου και στις 21 Μαρτίου στο Νότιο ημισφαίριο. Αντίστοιχα στο Βόρειο τελειώνει στο χειμερινό ηλιοστάσιο στις 21 Δεκεμβρίου και στις 21 Ιουνίου στο Νότιο. Ωστόσο, για τη μετεωρολογία οι μήνες Σεπτέμβριος, Οκτώβριος και Νοέμβριος στο βόρειο ημισφαίριο και Μάρτιος, Απρίλιος, Μάιος στο νότιο ημισφαίριο απαρτίζουν συμβατικά την εποχή του Φθινοπώρου. Εξαίρεση σε αυτού του είδους τη διαίρεση αποτελεί το Κελτικό ημερολόγιο που ακολουθεί τον Κελτικό ημερολογιακό κύκλο και θεωρεί ως μήνες του Φθινοπώρου τον Αύγουστο, τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο.


Οικοσύστημα
Στην εύκρατη ζώνη το φθινόπωρο είναι η εποχή της συγκομιδής. Τα φυλλοβόλα δένδρα χάνουν το φύλλωμά τους, τα χρώματα στη φύση είναι διαφορετικά και ξεκινούν οι πρώτες βροχές, που προετοιμάζουν το έδαφος μεταφέροντας βαθύτερα τα άλατα, μεταλλικά στοιχεία και τις θρεπτικές ουσίες για την επερχόμενη σπορά. Τα φύλλα των φυλλοβόλων δέντρων, ενεργοποιώντας ένα δικό τους αμυντικό μηχανισμό, όταν ωριμάζουν μπορούν και διασπούν τις χρωστικές ουσίες που έχουν παράγει -ανάμεσά τους και την χλωροφύλλη- και τις απορροφούν πίσω στο κοτσάνι για άλλες χρήσεις. Όταν το πράσινο χρώμα της χλωροφύλλης εξαφανίζεται, τότε αποκαλύπτονται τα υπόλοιπα χρώματα, αυτά που συνήθως αποκαλούνται "φθινοπωρινά".

ΚΑΛΑΜΑΤΑ ΙΕΡΕΣ ΜΟΝΕΣ

Ο Μητροπολίτης Μεσσηνίας Χρυσόστομος (κατά κόσμον Γεώργιος Σαββάτος) γεννήθηκε στο Περιστέρι το 1961. Το 1988 χειροτονήθηκε Διάκονος και το 1990 Πρεσβύτερος. Μετά την ολοκλήρωση των θεολογικών του σπουδών στην Αθήνα μετεκπαιδεύτηκε στη Ρώμη και στο Στρασβούργο. Το 1999 εξελέγη Λέκτορας στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και το 2003 επίκουρος καθηγητής. Στις 15 Μαρτίου 2007 εξελέγη από την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδας Μητροπολίτης Μεσσηνίας, στη θέση του κεκοιμημένου Χρυσοστόμου Θέμελη.

Ιερά Μητρόπολις Μεσσηνίας
Η Ιερά Μητρόπολις Μεσσηνίας έχει έδρα την Καλαμάτα. Σημερινός μητροπολίτης Μεσσηνίας είναι ο Χρυσόστομος Σαββάτος, ο οποίος διαδέχτηκε τον μακαριστό Γέροντα Χρυσόστομο Θέμελη. Αποτελείται από 223 ενορίες. Πρωτοσύγκελος είναι ο αρχιμανδρίτης Θεόκλητος Λαμπρινάκος.




Πίνακας περιεχομένων
1 Ιστορικά Στοιχεία
2 Μητροπολίτες Μεσσηνίας
3 Ιερές Μονές
3.1 Διαλελυμένες Ιερές Μονές
3.2 Ησυχαστήρια
4 Τοπικοί Άγιοι
5 Ιερά Προσκυνήματα
6 Ενορίες στην Καλαμάτα
7 Ενορίες στα περίχωρα της Καλαμάτας
8 Αρχιερατική Περιφέρεια Αλαγονίας
9 Αρχιερατική Περιφέρεια Ανδρούσης
10 Αρχιερατική Περιφέρεια Αριστομένη
11 Αρχιερατική Περιφέρεια Αρφαρών
12 Αρχιερατική Περιφέρεια Διαβολιτσίου
13 Αρχιερατική Περιφέρεια Θουρίας
14 Αρχιερατική Περιφέρεια Κορώνης
15 Αρχιερατική Περιφέρεια Μεθώνης
16 Αρχιερατική Περιφέρεια Μελιγαλά
17 Αρχιερατική Περιφέρεια Μεσσήνης
18 Αρχιερατική Περιφέρεια Πεταλιδίου
19 Αρχιερατική Περιφέρεια Πύλου
20 Αρχιερατική Περιφέρεια Χαζτή


Ιστορικά Στοιχεία
Στην περιοχή του νομού Μεσσηνίας υπήρχαν από τα βυζαντινά χρόνια οι επισκοπές, Μεσσήνης, Ανδρούσης, Μεθώνης, Κορώνης, Μονεμβασίας και Καλαμάτας. Από την συγχώνευση αυτών δημιουργήθηκαν τα σημερινά όρια της Ιεράς Μητροπόλεως Μεσσηνίας. Με το Βασιλικό Διάταγμα στις 20 Νοεμβρίου του 1833 ιδρύεται η επισκοπή Μεσσήνης με έδρα τη Μεσσήνη ή Νησί. Ταυτόχρονα στην επισκοπή Μεσσήνης συγχωνεύονται το 1833 οι επισκοπές Ανδρούσης και Κορώνης καθώς και η περιοχή της Καλαμάτας. Με το Βασιλικό Διάταγμα τις 21 Νοεμβρίου 1833 επίσκοπος Μεσσήνης καθίσταται ο Ιωσήφ Νικολάου ο από Ανδρούσης. Το 1835 προσαρτώνται στην επισκοπή Μεσσήνης τα χωριά της Αλαγονίας που αποσπάστηκαν από την επισκοπή Λακεδαίμονος. Με Βασιλικό Διάταγμα στις 28/10/1841 και μετά την παραίτηση του επισκόπου Μεθώνης Μακαρίου, συγχωνευθεί και η επισκοπή Μεθώνης με την επισκοπή Μεσσήνης. Έτσι από το 1841 η επισκοπή Μεσσήνης είχε πάρει τα σημερινά της όρια. Το 1850 εκδίδεται ο Συνοδικός τόμος από το Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως περί της Αυτοκέφαλης Εκκλησίας της Ελλάδος. Την 10ην και 24ην Ιουλίου 1852 αντιστοίχως εκδίδεται ο Καταστατικός νόμος «περί Επισκοπών και Επισκόπων και περί του υπό τους Επισκόπους τελούντος κλήρου» έτσι καταργείται η επισκοπή Μεσσήνης και ιδρύεται με Βασιλικό Διάταγμα η Αρχιεπισκοπή Μεσσηνίας, ενώ μεταφέρεται και η έδρα της επισκοπής από την Μεσσήνη στην Καλαμάτα. Το 1900 με την έκδοση του Βασιλικού Διατάγματος της 22ας Ιανουαρίου (Νόμος ΒΧΔ') αναδιαρθρώνονται τα εκκλησιαστικά πράγματα και ορίζεται μία Μητρόπολη, η των Αθηνών και ισοπεδώνονται όλες οι εκκλησιαστικές επαρχίες του κράτους και ονομάζονται Επισκοπές. Στο νομό Μεσσηνίας ορίζονται δύο επισκοπές: η Επισκοπή Μεσσηνίας που καταλαμβάνει τις επαρχίες Μεσσήνης, Πύλου και Καλαμάτας και η Επισκοπή Τριφυλίας και Ολυμπίας που καταλαμβάνει τις δύο ομώνυμες επαρχίες. Το τμήμα της Μεσσηνιακής Μάνης σήμερα, υπάγεται στην Επισκοπή Γυθείου και Οιτύλου. Με το Βασιλικό Διάταγμα στις 31 Δεκεμβρίου 1923 η επισκοπή Μεσσηνίας μετονομάζεται σε Μητρόπολη Μεσσηνίας.


Μητροπολίτες Μεσσηνίας
Ιωσήφ ο από Ανδρούσης (1833-13/3/1844)
Προκόπιος Γεωργιάδης (27/10/1852-11/6/1874, Μητροπολίτης Αθηνών από 27/5/1874-30/1/1889)
Στέφανος Αργυριάδης (1874-27/10/1878)
Πανάρετος Κωνσταντινίδης (28/2/1882-22/1/1897)
Μελέτιος Σακελλαρόπουλος (9/7/1904-17/6/1933)
Πολύκαρπος Συνοδινός (13/7/1933-14/5/1945)
Χρυσόστομος Α΄ Δασκαλάκης (4/10/1945-16/4/1961)
Χρυσόστομος Β΄ Θέμελης (7/11/1965-27/2/2007)
Χρυσόστομος Γ΄ Σαββάτος (15/3/2007-)


Ιερές Μονές
Στην Ιερά Μητρόπολη Μεσσηνίας υπάγονται οι παρακάτω ιερές μονές, εκ των οποίων μία μόνο ανδρώα:

1.Ιερά Μονή Παναγίας Βουλκανιώτισσας (Κοιμήσεως της Θεοτόκου Βουλκάνου), η μόνη ανδρώα μονή. Η σημερινή μονή είναι κτίσμα του 16ου αιώνα. Μετόχια της μονής είναι η παλαιά Ιερά Μονή Βουλκάνου κτίσμα του 725, ο ναός της Ζωοδόχου Πηγής στη Μεσσήνη και η Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, ανδριομονάστηρο Μεσσηνίας κτίσμα του 12ου αιώνα.
2.Ιερά Μονή Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης (Καλογραιών) Καλαμάτας, ιδρύθηκε το 1796 από τον διδάσκαλο Γεράσιμο Παπαδόπουλο.
3.Ιερά Μονή Παναγίας Χρυσοκελλαριάς (Κοιμήσεως της Θεοτόκου).
4.Ιερά Μονή Παναγίας Ελληνικών (Κοιμήσεως της Θεοτόκου και Ζωοδόχου Πηγής).
5.Ιερά Μονή Παναγίας Δήμιοβας ή Δημιόβης (Κοιμήσεως της Θεοτόκου), κτίσμα του 17 ου αιώνα, η πρώτη ίδρυση της μονής σύμφωνα με την παράδοση ανάγεται στον 8ο αιώνα επί Αυτοκράτορος Λέοντος του Ισαύρου. Μετόχι της είναι η Ιερά Μονή Αγίας Τριάδος στο όρος Καλάθι του Ταυγέτου, κτίσμα του 17ου αιώνα.
6.Ιερά Μονή Γεννήσεως του Τιμίου Προδρόμου Γαρδικίου Θουρίας.
7.Ιερά Μονή Ζωοδόχου Πηγής Βελανιδιάς, κτίσμα του 17ου αιώνα. Μετόχι της είναι η διαλυμένη Ιερά Μονή Κοιμήσεως της Θεοτόκου Μαρδακίου,κτίσμα του 1504. Γυναικεία μονή. Κατά τους σεισμούς της Καλαμάτας το 1986 φονεύθηκαν δύο μοναχές.

[Επεξεργασία] Διαλελυμένες Ιερές Μονές
1.Ιερά Μονή Προφήτη Ηλία Αρφαρών, έτος σύστασης το 1998.
2.Ι.Μ. Κοιμήσεως Θεοτόκου ή Σιδηρόπορτας Καρβελίου Αλαγονίας.
3.Ι.Μ. Αγίου Ιωάννου Προδρόμου ή Μελέ Αρτεμισίας Αλαγονίας.
4.Ι.Μ. Οσίας Μαρίας της Αιγυπτίας (Σαμαρίνας) στη Καλογερόρραχη.
5.Ι.Μ. Κοιμήσεως της Θεοτόκου ή Παναγίας της Γριβιτσανής, στο Χωματερό Κορώνης.
6.Ι.Μ. Παμμεγίστων Ταξιαρχών στη Πολίχνη.


Ησυχαστήρια
1.Ιερό Ησυχαστήριο Προφήτη Ιωήλ και Αγίας Ειρήνης Φαρών Καλαμάτας, ιδρύθηκε το 1962 από τον αείμνηστο γέροντα Ιωήλ Γιαννακόπουλο.

[Επεξεργασία] Τοπικοί Άγιοι
1.Άγιος Αθανάσιος Επίσκοπος Μεθώνης, 10 Δεκεμβρίου
2.Αγία Μεγαλομάρτυς Ξενία η Καλαματιανή, 3 Μαίου
3.Άγιος Ιερόθεος ο Νέος, 13 Σεπτεμβρίου
4.Άγιος Νίκωνας ο Μετανοείτε, 26 Νοεμβρίου
5.Άγιος Ηλίας ο Αρδούνης, 31 Ιανουαρίου και Κυριακή των Μυροφόρων
6.Άγιος Αθανάσιος Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ο εξ Ανδρούσης, 28 Οκτωβρίου (λείψανό του φυλάσσεται στον Ιερό Ναό Αγίου Κωνσταντίνου Ανδρούσης)
7.Άγιος Αθανάσιος αρχιεπίσκοπος Χριστιανουπόλεως, 17 Μαίου
8.Άγιος Θεόδωρος εκ Κορώνης, 12 Μαίου
9.Άγιος Δημήτριος ο νέος εκ Χώρας Μεσσηνίας, 14 Απριλίου
10.Άγιος Καίσαρας πρώτος επίσκοπος Κορώνης, κατά τον Νικόδημο τον Αγιορείτη, 8 Δεκεμβρίου
Ιερά Προσκυνήματα
Η Ιερά Μητρόπολις Μεσσηνίας περιλαμβάνει τρία προσκυνήματα και τα τρία αφιερωμένα στην Παναγία.
1.Ιερός Καθεδρικός Ναός της Υπαπαντής του Χριστού όπου φυλάσσεται η θαυματουργός εικόνα της Παναγίας της Υπαπαντής πολιούχου της Καλαμάτας
2.Ιερό προσκύνημα Παναγίας Σγράππας Πυλίας (Ζωοδόχου Πηγής).
3.Ιερό προσκύνημα Παναγίας Ελεήστριας Κορώνης (Ζωοδόχου Πηγής).


Ενορίες στην Καλαμάτα
1.Ιερός Καθεδρικός Ναός Υπαπαντής του Σωτήρος Χριστού
2.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος
3.Ιερός Ναός Αγίας Αικατερίνης Νησάκι
4.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Φλαριού
5.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Καλυβίων
6.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Αρκάδων
7.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Κοκορόγιαννη
8.Ιερός Ναός Αναστάσεως του Κυρίου Ανατολικής Παραλίας
9.[Ιερός Ναός Αναλήψεως του Κυρίου Δυτικής Παραλίας] - http://www.NaosAnalipseos-Kal.gr
10.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Φαρών
11.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου
12.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου κοιμητηρίου
13.Ιερός Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών
14.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννη Χρυσοστόμου παλαιού στρατοπέδου
15.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Παλαιάς Αγοράς
16.Ιερός Ναός Αγίας Αικατερίνης Νησάκι
Οι ενορίες της Καλαμάτας περιλαμβάνουν πλήθος παρεκκλησίων μέσα στην πόλη της Καλαμάτας και εκτός της πόλεως.


Ενορίες στα περίχωρα της Καλαμάτας
1.Ιερός Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών Ασπροχώματος
2.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Λαιίκων
3.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Ελαιοχωρίου

Αρχιερατική Περιφέρεια Αλαγονίας
1.Ιερός Ναός Εισοδίων της Θεοτόκου Αλαγονίας
2.Ιερός Ναός Υπαπαντής του Σωτήρος Χριστού Αρτεμισίας
3.Ιερός Ναός Εισοδίων της Θεοτόκου Καρβέλιου
4.Ιερός Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών Λαδά
5.Ιερός Ναός Αγίας Αικατερίνης Νέδουσας
6.Ιερός Ναός Αγίας Βαρβάρας Πηγών

Αρχιερατική Περιφέρεια Ανδρούσης
1.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Ανδρούσης
2.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Αγριλιάς
3.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Αμφιθέας
4.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Αριστοδήμειου
5.Ιερός Ναός Αγίας Κυριακής Βασιλάδας
6.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Δραίνας
7.Ιερός Ναός Αγίου Βασιλείου Ελληνοεκκλησιάς
8.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Εύας
9.Ιερός Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών Εύας (Νεοχωρίου)
10.Ιερός Ναός Αγίας Αικατερίνης Καλαμαρά
11.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Μπουρναζίου (Καλοβρύσεως)
12.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος Καλογερρόραχης
13.Ιερός Ναός Αγίας Παρασκευής Κλήματος
14.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Κορομηλιάς (Ζαγάρενας)
15.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Κουκκορράχης
16.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Λάμπαινας
17.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Μαγγανιακού
18.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Πολυλόφου
19.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Τρικόρφου
20.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Τριόδου

Αρχιερατική Περιφέρεια Αριστομένη
1.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου Αριστομένης
2.Ιερός Ναός Αγίου Λουκά Αετοφωλιάς
3.Ιερός Ναός Αγίου Βασιλείου Βούταινας
4.Ιερός Ναός Αγίου Σπυρίδωνος Διοδίων
5.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Κεφαλοβρύσου
6.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Κουτίφαρη
7.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Κυνηγού Αριστομένης
8.Ιερός Ναός Προφήτη Ηλία Μάνεσι
9.Ιερός Ναός Εισοδίων της Θεοτόκου Παλαιόκαστρου
10.Ιερός Ναός Ζωοδόχου Πηγής Περδικόβρυσης
11.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Πλατανόβρυσης
12.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Στέρνας
13.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Στρέφι
14.Ιερός Ναός Υπαπαντής του Σωτήρος Χριστού Χορεύτρας

Αρχιερατική Περιφέρεια Αρφαρών
1.Ιερός Ναός Αγίων Θεοδώρων Αρφαρών
2.Ιερός Ναός Αγίου Φλώρου Αγίου Φλώρου
3.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Αγρίλου
4.Ιερός Ναός Αγίας Παρασκευής Αλωνίων
5.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Ανεμόμυλου
6.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Αριοχωρίου
7.Ιερός Ναός Μεγάλου Βασιλείου Βελανιδιάς
8.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Βρομόβρυσης
9.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Πηδήματος
10.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Πλατέος
11.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Πολιανής
12.Ιερός Ναός Υπαπαντής του Σωτήρος Χριστού Σταματίνου
13.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Χριστοφιλαίικων

Αρχιερατική Περιφέρεια Διαβολιτσίου
1.Ιερός Ναός Αγίου Παντελεήμονος Διαβολιτσίου
2.Ιερός Ναός Αγίων Θεοδώρων Αγίων Θεοδώρων
3.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Αγριλόβουνου
4.Ιερός Ναός Αγίας Παρασκευής Δασοχωρίου
5.Ιερός Ναός Ευαγγελίστριας Δεσύλλα
6.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος Ηλέκτρας
7.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Καρνάσιου
8.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Κωνσταντίνων
9.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Μάνδρας
10.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Άνω Μέλπειας
11.Ιερός Ναός Ευαγγελίστριας Κάτω Μέλπειας
12.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Παραπουγγίου
13.Ιερός Ναός Μεγάλου Βασιλείου Πολίχνης

Αρχιερατική Περιφέρεια Θουρίας
1.Ιερός Ναός Αγίων Θεοδώρων Θουρίας
2.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Θουρίας
3.Ιερός Ναός Αγίας Μαρίνας Αιθαίας
4.Ιερός Ναός Αγίας Ειρήνης Αιπείας
5.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Άμμου
6.Ιερός Ναός Υπαπαντής του Σωτήρος Χριστού Άνω Άμφειας
7.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Άνθειας
8.Ιερός Ναός Ευαγγελίστριας Αντικαλάμου
9.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Άριος
10.Ιερός Ναός Ζωοδόχου Πηγής Ασπροπουλιάς
11.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Καλαμίου
12.Ιερός Ναός Αγίας Βαρβάρας Μικρομάνης
13.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Σπερχογείας
Αρχιερατική Περιφέρεια Κορώνης
1.Ιερός Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Δημητρίου Κορώνης
2.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Κορώνης
3.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Ακριτοχωρίου
4.Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως Ασίνης
5.Ιερός Ναός Μεγάλου Βασιλείου Βασιλιτσίου
6.Ιερός Ναός Ευαγγελίστριας Βουναρίων
7.Ιερός Ναός Προφήτου Ηλία Καπλανίου
8.Ιερός Ναός Μεγάλου Βασιλείου Κόμπων
9.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Νέας Κορώνης
10.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Πετριάδων
11.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Υάμειας
12.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Φαλάνθης
13.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Χαροκοπιού
14.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Χρυσοκελλαριάς
15.Ιερός Ναός Αγίου Διονυσίου Χωματερού

Αρχιερατική Περιφέρεια Μεθώνης
1.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Μεθώνης
2.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Αμπελοκήπων
3.Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως Βαράκες
4.Ιερός Ναός Προφήτου Ηλία Ευαγγελισμού
5.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Καινούργιου Χωρίου
6.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Καλλιθέας
7.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Λαχανάδας
8.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Μεσοχωρίου
9.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Πήδασου
10.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Φοινίκης
11.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Φοινικούντας
12.Ιερός Ναός Παναγίας Μυρτιδιώτισσας Χωματάδας

Αρχιερατική Περιφέρεια Μελιγαλά
1.Ιερός Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Μελιγαλά
2.Ιερός Ναός Υπαπαντής του Σωτήρος Ανδανίας
3.Ιερός Ναός Ευαγγελίστριας Ανθούσας
4.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Αρσινόης
5.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Αρχαίας Μεσσήνης (Μαυρομματίου Ιθώμης)
6.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Βαλύρας
7.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Ζερμπισίων
8.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Ζευγολατειού
9.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Καλλιρρόης
10.Ιερός Ναός Υπαπαντής του Σωτήρος Καλυβίων
11.Ιερός Ναός Αγίων Θεοδώρων Κατσαρού
12.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Κεντρικού
13.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Κεφαλληνού
14.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Λουτρού
15.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Μαγούλας
16.Ιερός Ναός Εισοδίων της Θεοτόκου Μάλτας
17.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Μαντζαρίου
18.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Μερόπης
19.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Μερόπης
20.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Μίλας
21.Ιερός Ναός Αγίων Αποστόλων Νεοχωρίου Ιθώμης
22.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος Οιχαλίας
23.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Πετραλώνων
24.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Πεύκου
25.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Ρεμματιάς
26.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Σίαμου
27.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Σκάλας
28.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Σολακίου
29.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Στενύκλαρου
30.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Τσουκαλαίικων
31.Ιερός Ναός Αγίας Βαρβάρας Φίλιας

Αρχιερατική Περιφέρεια Μεσσήνης
1.Ιερός Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Μεσσήνης
2.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Μεσσήνης
3.Ιερός Ναός Τριών Ιεραρχών Μεσσήνης
4.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Αβραμιού
5.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Ανάληψης
6.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Βελίκας
7.Ιερός Ναός Αγίου Νεκταρίου Δρακονερίου
8.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Καρτερολίου
9.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννη Χρυοστόμου Λευκοχώρας
10.Ιερός Ναός Αγίων Αποστόλων Λυκοτράφου
11.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος Μάδαινας
12.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Μαυρομματίου Παμίσου
13.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Μοσχοχωρίου
14.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Μυρτοποταμιάς
15.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Νεοχωρίου Αριστομένης
16.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Πιλαλίστρας
17.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Πιπερίτσας
18.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Σπιτάλι

Αρχιερατική Περιφέρεια Πεταλιδίου
1.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Πεταλιδίου
2.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Ανδριανής
3.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Αχλαδοχωρίου
4.Ιερός Ναός Μεγάλου Βασιλείου Κακορρεύματος
5.Ιερός Ναός Ζωοδόχου Πηγής Καρποφόρας
6.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Καστανιάς
7.Ιερός Ναός Αγίων Πάντων Κοκκίνου
8.Ιερός Ναός Αγίου Ανδρέα Λογγών
9.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Λογγών
10.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Λυκίσσης
11.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Μάθιας
12.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Μηλίτσης Ανατολικής
13.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Μηλίτσης Δυτικής
14.Ιερός Ναός Προφήτου Ηλία Πανιπερίου
15.Ιερός Ναός Αγίων Θεοδώρων Ριζόμυλου

Αρχιερατική Περιφέρεια Πύλου
1.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Πύλου
2.Ιερός Ναός Αγίας Μαρίνας Γλυφάδας
3.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Ελαιοφύτου
4.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Ίκλαινας
5.Ιερός Ναός Αγίου Χαραλάμπους Κορυφασίου
6.Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Κουκουνάρας
7.Ιερός Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου Κυνηγού Πυλίας
8.Ιερός Ναός Αγίων Αναργύρων Παπουλίων
9.Ιερός Ναός Αγίων Θεοδώρων Πλατάνου
10.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Πύλας
11.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος Ρωμανού
12.Ιερός Ναός Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Στενωσιάς
13.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Χανδρινού

Αρχιερατική Περιφέρεια Χαζτή
1.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Θεολόγου Χατζή
2.Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου Προδρόμου Βελανιδιών Πυλίας
3.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Βλάσση
4.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Βλαχόπουλου
5.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Δάρα
6.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Δάφνης
7.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος Δροσιάς
8.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Καλοχωρίου
9.Ιερός Ναός Ζωοδόχου Πηγής Κουρτακίου
10.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Κρεμμυδίων
11.Ιερός Ναός Αγίου Γρηγορίου Θεολόγου Μανιακίου
12.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Μαργελίου
13.Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος Μεσοποτάμου
14.Ιερός Ναός Αγίων Πάντων Μεταμορφώσεως
15.Ιερός Ναός Αγίου Σπυρίδωνα Μηλιώτου
16.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Μυρσινοχωρίου
17.Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Νερόμυλου
18.Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου Παπαφλέσσα
19.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Πελεκανάδας
20.Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου Περιτσίου
21.Ιερός Ναός Αγίας Σοφίας Σουληναρίου
22.Ιερός Ναός Αγίου Δημητρίου Χαραυγής

Παναγία η Μυρτιδιώτισσα

( Η ιερη εικονα της παναγια μυρτιδιοτισας. Οπου τεληται μεγαλη πανυγηρης και στην ΜΕΣΣΗΝΗ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ στις 24 Σεμπτεμβριου η ιερα εικονα βρησκεται στη μονη βουλκανου μεσσηνιας και με ολονυχτια πομπη κατεβαινη στην μεσσηνη καλαματας για να εορταστη με πανυγηρης οπου κρατα 7 ημερες)
H Παναγία η Μυρτιδιώτισσα είναι εικόνα της Παναγίας που βρέθηκε στα Κύθηρα κατά τον 14ο αιώνα. Έχει το προσωνύμιο Μυρτιδιώτισσα, γιατί αναφέρεται από την παράδοση ότι τη βρήκε ένας βοσκός σε μια τοποθεσία γεμάτη με μυρτιές
Ιστορικό ανεύρεσης
Στις 24 Σεπτεμβρίου - 40 ημέρες μετά την Κοίμηση της Θεοτόκου - εμφανίστηκε η Παναγία στον βοσκό και του είπε να ψάξει για την εικόνα που είχε έρθει σε εκείνο το μέρος πολλά χρόνια πριν.
Ο βοσκός έπεσε στο έδαφος,γεμάτος δέος,προσευχόμενος προς την Θεοτόκο. Μόλις σηκώθηκε και γύρισε,είδε την εικόνα στα κλαδιά μιας μυρτιάς.Κλαίγοντας από χαρά,έφερε την εικόνα σπίτι του και είπε σε όλους τους φίλους και συγγενείς την ιστορία της ανεύρεσης της εικόνας.
Όταν ξύπνησε την επόμενη ημέρα η εικόνα έλειπε και φοβήθηκε μήπως είχε κλαπεί.Με βαρειά καρδιά γύρισε με τα πρόβατά του στον τόπο της ανεύρεσης,αλλά εκεί είδε πάλι την εικόνα στα κλαδιά της μυρτιάς που την είχε πρωτοβρει.Δοξάζοντας τον Θεό,την πήρε πάλι σπίτι του,αλλά την νύχτα η εικόνα εξαφανίστηκε όπως και την πρώτη φορά.Όταν η εξαφάνιση και επανεμφάνιση της εικόνας συνέβει και τρίτη φορά,κατάλαβε ότι ήταν θέλημα της Μητέρας του Θεού η εικόνα να παραμείνει εκεί που είχε πρωτοβρεθεί.
Ανέγερση Ναού
Μια μικρή εκκλησία χτίστηκε εκεί που βρέθηκε η εικόνα και ονομάστηκε Μυρτιδιώτισσα.Το κτήριο μεγάλωσε με τα χρόνια και πολλά θαύματα λέγεται πως συνέβησαν εκεί.
Στο τέλος του 16ου αιώνα,ο Θεόδωρος Κουμπριανός,ένας απόγονος του βοσκού που βρήκε την εικόνα,ζούσε στο χωριό Κουσουμάρι.Ήταν παράλυτος,αλλά πίστευε ακράδαντα ότι η Μητέρα του Θεού θα τον θεράπευε.Κάθε χρόνο,στις 24 Σεπτεμβρίου,έστελνε ένα μέλος της οικογένειάς του να ανάψει ένα κερί στην Χάρη της γι'αυτόν.Μια χρονιά ζήτησε να τον πάνε μέχρι την Χάρη της,για να την προσκυνήσει ο ίδιος.Κατά τη διάρκεια της αγρυπνίας,ακούστηκε έντονος θόρυβος από την κατεύθυνση της θάλασσας.Το εκκλησίασμα έτρεξε να φύγει,πιστεύοντας ότι επιτείθονταν πειρατές.Ο παραλυτικός ζήτησε την βοήθεια της Παναγίας και έξαφνα άκουσε μια φωνή από την εικόνα να του λέει να σηκωθεί και να τρέξει να σωθεί.Σηκώθηκε,περπάτησε και σύντομα άρχισε να τρέχει και πρόφτασε τους συγγενείς του που καταχάρηκαν βλέποντας το θαύμα.Ο θόρυβος δεν προερχόταν από επιδρομή πειρατών και όλοι τότε κατάλαβαν ότι ο θόρυβος ήταν σημείο της Θείας Πρόνοιας,ώστε ο παραλυτικός να μείνει μόνος του στην εκκλησία με την εικόνα.Από τότε η οικογένεια του Κουμπριανού γιόρταζε την ημέρα της γιορτής της Μυρτιδιώτισσας με ιδιαίτερη λαμπρότητα σε ανάμνηση του θαύματος.
Αλλά και πολλά άλλα θαύματα αποδίδονται στην εικόνα,όπως η προστασία του νησιού από επιδημία πανώλης,η λύση της στειρότητας μιας Εβραίας από την Αλεξάνδρεια και η σωτηριά πολλών ανθρώπων από βέβαιο θάνατο.
Εορτασμός
Οι ευλαβείς προσκυνητές επισκέπονται την Χάρη της την ημέρα της Κοιμήσεως - 15 Αυγούστου - και την ημέρα της εύρεσής της - 24 Σεπτεμβρίου.
Στις 24 Σεπτεμβρίου που γιορτάζεται η ανεύρεση της εικόνας γιορτάζουν την ονομαστική τους εορτή όσες φέρουν το όνομα Μυρτώ ή Μυρσίνη.
ιερα μονη βοθλκανου μεσσηνιας
Το όνομα Παναγία η Μυρτιδιώτισσα έχει δοθεί σε αρκετές εκκλησίες στην Ελλάδα. Η παραθαλάσσια Μονή της Παναγίας της Μυρτιδιώτισσας στη Χίο ονομάζεται από τους Χιώτες «Μερσινίδι», από την ονομασία «μυρσίνη» = μυρτιά.ι
Η Παναγία η Μυρτιδιώτισσα είναι η πολιούχος της Πύλου.